https://ency.feqhemoaser.com/fa/history/%D8%AA%D9%84%D9%82%DB%8C%D8%AD_%D9%85%D8%B5%D9%86%D9%88%D8%B9%DB%8C_%D8%A7%D8%B2_%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87_%D9%81%D9%82%D9%87_(%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8)?feed=atom 2026-05-27T22:59:25Z تاریخچهٔ نسخه‌ها برای این صفحه در ویکی MediaWiki 1.43.1 https://ency.feqhemoaser.com/fa/index.php?title=%D8%AA%D9%84%D9%82%DB%8C%D8%AD_%D9%85%D8%B5%D9%86%D9%88%D8%B9%DB%8C_%D8%A7%D8%B2_%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87_%D9%81%D9%82%D9%87_(%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8)&diff=56035&oldid=prev 2025-06-19T10:27:20Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۹ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۲۷</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l48">خط ۴۸:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۴۸:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>به اعتقاد نویسنده، فرزند متولد از تلقیح اسپرم مرد اجنبی و تخمک زن اجنبی، فرزند زنا محسوب نمی‌شود؛ زیرا رابطه‌ای از مصادیق زنا در آن رخ نداده است. این فرزند به مرد صاحب اسپرم و زن صاحب تخمک نسبت داده می‌شود و کلیه حقوق و تکالیف شرعی و قانونی بین آن‌ها برقرار است. به گفته او در زمینه نکاح و حدود فروج، توصیه بر رعایت احتیاط است؛ یعنی در موارد شک درباره جواز یا حرمت [[لقاح مصنوعی|تلقیح مصنوعی]]، بهتر است حکم به جواز داده شود تا مشکلی به لحاظ نسب برای فرزند پیش نیاید. این رویکرد، انعطاف فقه در برابر فناوری‌های جدید را نشان می‌دهد.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>به اعتقاد نویسنده، فرزند متولد از تلقیح اسپرم مرد اجنبی و تخمک زن اجنبی، فرزند زنا محسوب نمی‌شود؛ زیرا رابطه‌ای از مصادیق زنا در آن رخ نداده است. این فرزند به مرد صاحب اسپرم و زن صاحب تخمک نسبت داده می‌شود و کلیه حقوق و تکالیف شرعی و قانونی بین آن‌ها برقرار است. به گفته او در زمینه نکاح و حدود فروج، توصیه بر رعایت احتیاط است؛ یعنی در موارد شک درباره جواز یا حرمت [[لقاح مصنوعی|تلقیح مصنوعی]]، بهتر است حکم به جواز داده شود تا مشکلی به لحاظ نسب برای فرزند پیش نیاید. این رویکرد، انعطاف فقه در برابر فناوری‌های جدید را نشان می‌دهد.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نویسنده، تلقیح مصنوعی را به سه دسته اصلی تقسیم می‌کند: تلقیح داخل رحم، تلقیح خارج رحم و تلقیح و تولید در خارج رحم مانند [[رحم مصنوعی]]. هر یک از این موارد، حالت‌های متفاوتی دارند که از نظر شرعی برخی مجاز و برخی ممنوع شناخته شده‌اند. از مباحث مهم این کتاب، حرمت انتقال اسپرم مرد مجهول‌الهویه به رحم زن است که به دلیل پیامدهای حقوقی و اخلاقی منع شده است. همچنین جواز شرعی [[اجاره رحم]] برای نگهداری جنین دیگری و نسبت دادن فرزند متولد شده به زن صاحب تخمک از نکات دیگر کتاب محسوب می‌شود</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نویسنده، تلقیح مصنوعی را به سه دسته اصلی تقسیم می‌کند: تلقیح داخل رحم، تلقیح خارج رحم و تلقیح و تولید در خارج رحم مانند [[رحم مصنوعی]]. هر یک از این موارد، حالت‌های متفاوتی دارند که از نظر شرعی برخی مجاز و برخی ممنوع شناخته شده‌اند. از مباحث مهم این کتاب، حرمت انتقال اسپرم مرد مجهول‌الهویه به رحم زن است که به دلیل پیامدهای حقوقی و اخلاقی منع شده است. همچنین جواز شرعی [[اجاره رحم]] برای نگهداری جنین دیگری و نسبت دادن فرزند متولد شده به زن صاحب تخمک از نکات دیگر کتاب محسوب می‌شود<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">.</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== معرفی اجمالی ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== معرفی اجمالی ==</div></td></tr> </table>

Salehi https://ency.feqhemoaser.com/fa/index.php?title=%D8%AA%D9%84%D9%82%DB%8C%D8%AD_%D9%85%D8%B5%D9%86%D9%88%D8%B9%DB%8C_%D8%A7%D8%B2_%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87_%D9%81%D9%82%D9%87_(%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8)&diff=56033&oldid=prev 2025-06-19T10:24:33Z

<p><span class="autocomment">تلقیح و تولید در خارج رحم</span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۹ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۱۰:۲۴</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l99">خط ۹۹:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۹۹:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نویسنده درباره تلقیح مصنوعی در خارج رحم معتقد است که اگر به دلیل مشکلات زن، تلقیح بین اسپرم زوج و تخمک زوجه توسط پزشک معالج در خارج رحم و در محیط آزمایشگاهی انجام می‌گیرد. پس از انعقاد نطفه و گذشت زمان لازم برای آماده‌سازی، این نطفه به رحم همان زن که صاحب تخمک است منتقل می‌شود؛ از نظر فقهی این روش مشکلی ندارد و عناوین محرمه مانند زنا یا شبه آن در این مورد جاری نیست و فرزندی که از این تلقیح به دنیا می‌آید، از نظر حقوقی و توارث به پدر و مادر خود تعلق دارد و تمامی احکام مربوط به نسب در مورد او برقرار است (ص۱۵۵). علاوه بر این، اگر نطفه منعقد شده به رحم همسر دیگری از مرد یا حتی به رحم زن اجنبی منتقل شود، باز هم از دیدگاه فقهی اشکالی وارد نیست و فرزند متولد شده، به مرد صاحب اسپرم و زن صاحب تخمک نسبت داده می‌شود. در این حالت، زنی که نطفه را در رحم خود پرورش داده است، نسبت نسبی با فرزند ندارد و از احکام مرتبط با نسب بهره‌مند نمی‌شود (ص۱۵۶-۱۵۷).</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نویسنده درباره تلقیح مصنوعی در خارج رحم معتقد است که اگر به دلیل مشکلات زن، تلقیح بین اسپرم زوج و تخمک زوجه توسط پزشک معالج در خارج رحم و در محیط آزمایشگاهی انجام می‌گیرد. پس از انعقاد نطفه و گذشت زمان لازم برای آماده‌سازی، این نطفه به رحم همان زن که صاحب تخمک است منتقل می‌شود؛ از نظر فقهی این روش مشکلی ندارد و عناوین محرمه مانند زنا یا شبه آن در این مورد جاری نیست و فرزندی که از این تلقیح به دنیا می‌آید، از نظر حقوقی و توارث به پدر و مادر خود تعلق دارد و تمامی احکام مربوط به نسب در مورد او برقرار است (ص۱۵۵). علاوه بر این، اگر نطفه منعقد شده به رحم همسر دیگری از مرد یا حتی به رحم زن اجنبی منتقل شود، باز هم از دیدگاه فقهی اشکالی وارد نیست و فرزند متولد شده، به مرد صاحب اسپرم و زن صاحب تخمک نسبت داده می‌شود. در این حالت، زنی که نطفه را در رحم خود پرورش داده است، نسبت نسبی با فرزند ندارد و از احکام مرتبط با نسب بهره‌مند نمی‌شود (ص۱۵۶-۱۵۷).</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== تلقیح و تولید در خارج رحم ==</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== تلقیح و تولید در خارج رحم <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">(رحم مصنوعی) </ins>==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>سومین قسم از تلقیح مصنوعی مربوط است به زمانی که عمل تلقیح در خارج از رحم انجام شده و پس از آماده شدن نطفه، آن را به رحم مصنوعی منتقل می‌کنند. رحم مصنوعی ساخته دست بشر است و تمامی کارکردهای رحم طبیعی زن را داراست. بر اساس نظر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ناظم‌زاده قمی، </del>این نوع تلقیح از نظر شرعی جایز است و فرزند به مرد صاحب اسپرم و زن صاحب تخمک تعلق می‌گیرد (ص۱۵۹).</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>سومین قسم از تلقیح مصنوعی مربوط است به زمانی که عمل تلقیح در خارج از رحم انجام شده و پس از آماده شدن نطفه، آن را به رحم مصنوعی منتقل می‌کنند. رحم مصنوعی ساخته دست بشر است و تمامی کارکردهای رحم طبیعی زن را داراست. بر اساس نظر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نویسنده، </ins>این نوع تلقیح از نظر شرعی جایز است و فرزند به مرد صاحب اسپرم و زن صاحب تخمک تعلق می‌گیرد (ص۱۵۹).</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-side-deleted"></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== فروع مرتبط بر تلقیح مصنوعی ==</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در ادامه، نویسنده برای تکمیل و تحلیل احکام شرعی و حقوقی اقسام و صورت‌های مختلف تلقیح مصنوعی، ۲۴ فرع مختلف را بررسی می‌کند که مهم‌ترین آن‌ها عبارت‌اند از:</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در ادامه، نویسنده برای تکمیل و تحلیل احکام شرعی و حقوقی اقسام و صورت‌های مختلف تلقیح مصنوعی، ۲۴ فرع مختلف را بررسی می‌کند که مهم‌ترین آن‌ها عبارت‌اند از:</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فرع اول: </del>فریز کردن اسپرم مرد در حالت حیات و استفاده از آن برای تلقیح رحم همسر پس از فوت شوهر تا پایان مدت عده <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">(چهار ماه و ده روز) جایز است؛ </del>اما تلقیح بعد از پایان عده حرام <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">می‌باشد، </del>چرا که پس از اتمام عده رابطه زوجیت منقضی می‌شود <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">و زن از شوهر خارج می‌گردد </del>(ص۱۶۵-۱۶۷).</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* </ins>فریز کردن اسپرم مرد در حالت حیات و استفاده از آن برای تلقیح رحم همسر پس از فوت شوهر تا پایان مدت عده <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جایز، </ins>اما تلقیح بعد از پایان عده حرام <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">است، </ins>چرا که پس از اتمام عده رابطه زوجیت منقضی می‌شود (ص۱۶۵-۱۶۷).</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* </ins>فریز کردن نطفه منعقد شده زن و شوهر و انتقال آن به رحم زن، چه در ایام عده وفات شوهر و چه پس از آن، مطلقاً جایز است، زیرا عمل تلقیح و انعقاد نطفه در زمان حیات شوهر انجام شده و رحم زن در حکم رحم مصنوعی است (ص۱۶۸).</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فرع دوم: </del>فریز کردن نطفه منعقد شده زن و شوهر و انتقال آن به رحم زن، چه در ایام عده وفات شوهر و چه پس از آن، مطلقاً جایز است، زیرا عمل تلقیح و انعقاد نطفه در زمان حیات شوهر انجام شده و رحم زن در حکم رحم مصنوعی است (ص۱۶۸).</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* </ins>انتقال نطفه فریز شده زن و شوهر به رحم زن اجنبی از نظر شرعی بلامانع است و فرزند متولد شده متعلق به پدر متوفی و زن صاحب تخمک است؛ زن صاحب رحم، نسبتی با این فرزند ندارد (ص۱۶۹).</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* </ins>تلقیح اسپرم مرد مجهول‌الهویه به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">زن </ins>به اعتقاد نویسنده حرام است و زن گناهکار محسوب <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">می‌شود؛ </ins>اما فرزند متولد شده به مرد صاحب اسپرم و زن صاحب تخمک نسبت داده می‌شود و احکام حقوقی و شرعی بین آن‌ها جاری است (ص۱۷۰).</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فرع سوم: </del>انتقال نطفه فریز شده زن و شوهر به رحم زن اجنبی از نظر شرعی بلامانع است و فرزند متولد شده متعلق به پدر متوفی و زن صاحب تخمک است؛ زن صاحب رحم، نسبتی با این فرزند ندارد (ص۱۶۹).</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* </ins>اجاره رحم <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اگرچه </ins>در ایران جنبه قانونی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دارد؛ </ins>ولی در مواردی که اجاره رحم موجب ممانعت از استمتاع شوهر شود یا شوهر رضایت نداشته باشد، اجاره رحم شرعاً باطل است (ص۱۸۴-۱۹۶).</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* </ins>فرزند متولد شده از رحم غیر، به زن صاحب تخمک تعلق دارد نه زن صاحب رحم. اگرچه در این زمینه اقوال مختلفی وجود دارد، ولی بسیاری از فقهای معاصر مانند <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[سید روح‌الله موسوی خمینی|</ins>امام خمینی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>این نظر را قبول دارند. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>آیه ۲ سوره نساء<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>تأکید بر الحاق فرزند به صاحب نطفه دارد و علم ژنتیک و فهم عرفی نیز این دیدگاه را تایید می‌کنند (ص۲۰۰-۲۳۲).</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فرع چهارم: اگر زنی به مراکز ناباروری مراجعه کند و درخواست </del>تلقیح <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">با </del>اسپرم مرد مجهول‌الهویه <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ذخیره شده در بانک اسپرم را نماید و فرزندی </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دنیا آید، این عمل </del>به اعتقاد نویسنده <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">و با استناد به آیات و روایات، </del>حرام است و زن گناهکار محسوب <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">می‌شود. </del>اما فرزند متولد شده به مرد صاحب اسپرم و زن صاحب تخمک نسبت داده می‌شود و احکام حقوقی و شرعی بین آن‌ها جاری است (ص۱۷۰).</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* </ins>زن صاحب رحم با فرزندی که به دنیا آورده، نامحرم است و حتی اگر او را شیر دهد، محرمیت ایجاد نمی‌شود، زیرا شروط محرمیت در باب رضا و شیرخواری برقرار نیستند؛ لذا اگر فرزند پسر باشد و به بلوغ برسد، زن صاحب رحم می‌تواند با او ازدواج کند، هرچند به دلیل عرف اجتماعی، ترک این ازدواج <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بهتر </ins>است (ص۲۳۹).</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* در مقابل کسانی‌که </ins>خرید و فروش اسپرم و تخمک <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">به دلیل نجس بودن </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عدم ایجاد </ins>مالیت <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جایز نمی‌دانند؛ </ins>نویسنده خرید و فروش اسپرم و تخمک را در صورتی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">داشتن </ins>منفعت <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مشروع، </ins>جایز می‌داند و این موضوع <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">را </ins>مانع نسبت دادن فرزند به صاحب اسپرم و تخمک <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نمی‌داند </ins>(ص۲۶۴-۲۸۱).</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فرع پنجم: </del>اجاره رحم <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">برای نگهداری نطفه یا جنین منعقد شده در خارج رحم یا در رحم مادر، </del>در ایران جنبه قانونی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دارد و در سال ۱۳۸۲ به تصویب رسیده است. این مصوبه دلالت بر جواز شرعی اجاره رحم برای نگهداری جنین غیر می‌باشد؛ </del>ولی در مواردی که اجاره رحم موجب ممانعت از استمتاع شوهر شود یا شوهر رضایت نداشته باشد، اجاره رحم شرعاً باطل است (ص۱۸۴-۱۹۶).</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">* </ins>سقط جنین در باب تلقیح مصنوعی مانند حاملگی طبیعی حرام است، چون جان انسان مورد تهدید قرار می‌گیرد؛ حتی اگر سقط قبل از دمیده شدن روح صورت <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">گیرد و در صورت سقط </ins>دیه <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">به </ins>آن تعلق <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">می‌گیرد </ins>(ص۳۰۱)<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">.</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فرع ششم: نظر ناظم‌زاده قمی این است که </del>فرزند متولد شده از رحم غیر، به زن صاحب تخمک تعلق دارد نه زن صاحب رحم. اگرچه در این زمینه اقوال مختلفی وجود دارد، ولی بسیاری از فقهای معاصر مانند امام خمینی این نظر را قبول دارند. آیه ۲ سوره نساء تأکید بر الحاق فرزند به صاحب نطفه دارد و علم ژنتیک و فهم عرفی نیز این دیدگاه را تایید می‌کنند (ص۲۰۰-۲۳۲).</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فرع هفتم: </del>زن صاحب رحم با فرزندی که به دنیا آورده، نامحرم است و حتی اگر او را شیر دهد، محرمیت ایجاد نمی‌شود، زیرا شروط محرمیت در باب رضا و شیرخواری برقرار نیستند؛ لذا اگر فرزند پسر باشد و به بلوغ برسد، زن صاحب رحم می‌تواند با او ازدواج کند، هرچند به دلیل عرف اجتماعی، ترک این ازدواج <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مستحب </del>است (ص۲۳۹).</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فرع هشتم: برخی نسبت به </del>خرید و فروش اسپرم و تخمک <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اعتراض دارند </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">معتقدند این موارد نجس، فاقد </del>مالیت <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">و مالکیت‌اند؛ اما </del>نویسنده خرید و فروش اسپرم و تخمک را در صورتی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">که </del>منفعت <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مشروع داشته باشد، </del>جایز می‌داند و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اگر منفعت مشروعی نداشته باشد باطل است. </del>این موضوع مانع <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">از </del>نسبت دادن فرزند به صاحب اسپرم و تخمک <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نمی‌شود </del>(ص۲۶۴-۲۸۱).</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فرع نهم: </del>سقط جنین در باب تلقیح مصنوعی مانند حاملگی طبیعی حرام است، چون جان انسان مورد تهدید قرار می‌گیرد؛ حتی اگر سقط قبل از دمیده شدن روح صورت <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">گیرد، </del>دیه آن تعلق <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">می‌گیرد، همانند سقط جنین در حاملگی طبیعی </del>(ص۳۰۱)</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:مقالات کتاب‌شناسی]]</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[رده:مقالات کتاب‌شناسی]]</div></td></tr> </table>

Salehi https://ency.feqhemoaser.com/fa/index.php?title=%D8%AA%D9%84%D9%82%DB%8C%D8%AD_%D9%85%D8%B5%D9%86%D9%88%D8%B9%DB%8C_%D8%A7%D8%B2_%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87_%D9%81%D9%82%D9%87_(%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8)&diff=56031&oldid=prev 2025-06-19T09:42:42Z

<p></p> <a href="https://ency.feqhemoaser.com/fa/index.php?title=%D8%AA%D9%84%D9%82%DB%8C%D8%AD_%D9%85%D8%B5%D9%86%D9%88%D8%B9%DB%8C_%D8%A7%D8%B2_%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87_%D9%81%D9%82%D9%87_(%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8)&amp;diff=56031&amp;oldid=56021">نمایش تغییرات</a>

Salehi https://ency.feqhemoaser.com/fa/index.php?title=%D8%AA%D9%84%D9%82%DB%8C%D8%AD_%D9%85%D8%B5%D9%86%D9%88%D8%B9%DB%8C_%D8%A7%D8%B2_%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87_%D9%81%D9%82%D9%87_(%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8)&diff=56021&oldid=prev 2025-06-19T08:45:51Z

<p><span class="autocomment">تلقیح مصنوعی در خارج رحم</span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۹ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۴۵</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l101">خط ۱۰۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۰۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== تلقیح مصنوعی در خارج رحم ===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== تلقیح مصنوعی در خارج رحم ===</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ناظم‌زاده قمی در کتاب خود در خصوص </del>تلقیح مصنوعی در خارج رحم <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بیان می‌کند </del>که <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">این نوع تلقیح زمانی مطرح می‌شود که رحم زن قادر به نگهداری سالم جنین و پرورش آن نباشد، یا اینکه از لحاظ روحی زن مایل </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">انجام تلقیح در رحم خود نباشد. در این وضعیت، </del>تلقیح بین اسپرم زوج و تخمک زوجه توسط پزشک معالج در خارج رحم و در محیط آزمایشگاهی انجام می‌گیرد. پس از انعقاد نطفه و گذشت زمان لازم برای آماده‌سازی، این نطفه به رحم همان زن که صاحب تخمک است منتقل <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">می‌شود. </del>از نظر فقهی این روش مشکلی ندارد و عناوین محرمه مانند زنا یا شبه آن در این مورد جاری نیست<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. </del>فرزندی که از این تلقیح به دنیا می‌آید، از نظر حقوقی و توارث به پدر و مادر خود تعلق دارد و تمامی احکام مربوط به نسب در مورد او برقرار است (ص۱۵۵).</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نویسنده درباره </ins>تلقیح مصنوعی در خارج رحم <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">معتقد است </ins>که <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اگر </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دلیل مشکلات زن، </ins>تلقیح بین اسپرم زوج و تخمک زوجه توسط پزشک معالج در خارج رحم و در محیط آزمایشگاهی انجام می‌گیرد. پس از انعقاد نطفه و گذشت زمان لازم برای آماده‌سازی، این نطفه به رحم همان زن که صاحب تخمک است منتقل <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">می‌شود؛ </ins>از نظر فقهی این روش مشکلی ندارد و عناوین محرمه مانند زنا یا شبه آن در این مورد جاری نیست <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">و </ins>فرزندی که از این تلقیح به دنیا می‌آید، از نظر حقوقی و توارث به پدر و مادر خود تعلق دارد و تمامی احکام مربوط به نسب در مورد او برقرار است (ص۱۵۵). علاوه بر این، اگر نطفه منعقد شده به رحم همسر دیگری از مرد یا حتی به رحم زن اجنبی منتقل شود، باز هم از دیدگاه فقهی اشکالی وارد نیست و فرزند متولد شده، به مرد صاحب اسپرم و زن صاحب تخمک نسبت داده می‌شود. در این حالت، زنی که نطفه را در رحم خود پرورش داده است، نسبت نسبی با فرزند ندارد و از احکام مرتبط با نسب بهره‌مند نمی‌شود (ص۱۵۶-۱۵۷).</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>علاوه بر این، اگر نطفه منعقد شده به رحم همسر دیگری از مرد یا حتی به رحم زن اجنبی منتقل شود، باز هم از دیدگاه فقهی اشکالی وارد نیست و فرزند متولد شده، به مرد صاحب اسپرم و زن صاحب تخمک نسبت داده می‌شود. در این حالت، زنی که نطفه را در رحم خود پرورش داده است، نسبت نسبی با فرزند ندارد و از احکام مرتبط با نسب بهره‌مند نمی‌شود (ص۱۵۶-۱۵۷).</div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== تلقیح و تولید در خارج رحم ===</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>=== تلقیح و تولید در خارج رحم ===</div></td></tr> </table>

Salehi https://ency.feqhemoaser.com/fa/index.php?title=%D8%AA%D9%84%D9%82%DB%8C%D8%AD_%D9%85%D8%B5%D9%86%D9%88%D8%B9%DB%8C_%D8%A7%D8%B2_%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87_%D9%81%D9%82%D9%87_(%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8)&diff=56017&oldid=prev 2025-06-19T08:40:06Z

<p><span class="autocomment">انتساب فرزند متولد شده از تلقیح مصنوعی مرد و زن اجنبی</span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۹ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۴۰</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l58">خط ۵۸:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۵۸:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در فصل چهارم، اصول عملیه به عنوان ابزار تعیین تکلیف در موارد شک یا فقدان دلیل معتبر بررسی می‌شود و نویسنده نشان می‌دهد که چگونه اصولی مانند اصل احتیاط، برائت، استصحاب و تخییر می‌توانند در صورت‌های مختلف مربوط به تلقیح مصنوعی ایفای نقش کنند (ص۵۷). فصل پنجم، مفصل‌ترین فصل کتاب است و به اقسام مختلف تلقیح مصنوعی اختصاص دارد. در این فصل، صور مختلفی از تلقیح مانند تلقیح با اسپرم شوهر، تلقیح با اسپرم بیگانه، تلقیح تخمک زن با اسپرم شوهر در خارج رحم و انتقال آن به زن، رحم جایگزین و غیره را مطرح کرده و درباره هرکدام به بررسی مشروعیت یا عدم مشروعیت شرعی پرداخته است (ص۷۹). فصل ششم کتاب به فروع و مسائل تبعی مرتبط با تلقیح مصنوعی می‌پردازد؛ ازجمله مسائلی مانند محرمیت، ارث، حضانت، و آثار حقوقی و فقهی ناشی از این روش‌های نوین تولید مثل (ص۱۶۵). نهایتاً در فصل هفتم، نویسنده پی‌نوشت‌ها و تعلیقاتی را برای شرح بیشتر برخی نکات و قواعد فقهی ارائه کرده است (ص۳۱۳).</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در فصل چهارم، اصول عملیه به عنوان ابزار تعیین تکلیف در موارد شک یا فقدان دلیل معتبر بررسی می‌شود و نویسنده نشان می‌دهد که چگونه اصولی مانند اصل احتیاط، برائت، استصحاب و تخییر می‌توانند در صورت‌های مختلف مربوط به تلقیح مصنوعی ایفای نقش کنند (ص۵۷). فصل پنجم، مفصل‌ترین فصل کتاب است و به اقسام مختلف تلقیح مصنوعی اختصاص دارد. در این فصل، صور مختلفی از تلقیح مانند تلقیح با اسپرم شوهر، تلقیح با اسپرم بیگانه، تلقیح تخمک زن با اسپرم شوهر در خارج رحم و انتقال آن به زن، رحم جایگزین و غیره را مطرح کرده و درباره هرکدام به بررسی مشروعیت یا عدم مشروعیت شرعی پرداخته است (ص۷۹). فصل ششم کتاب به فروع و مسائل تبعی مرتبط با تلقیح مصنوعی می‌پردازد؛ ازجمله مسائلی مانند محرمیت، ارث، حضانت، و آثار حقوقی و فقهی ناشی از این روش‌های نوین تولید مثل (ص۱۶۵). نهایتاً در فصل هفتم، نویسنده پی‌نوشت‌ها و تعلیقاتی را برای شرح بیشتر برخی نکات و قواعد فقهی ارائه کرده است (ص۳۱۳).</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== انتساب فرزند متولد <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شده </del>از تلقیح مصنوعی مرد و زن اجنبی ==</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== انتساب فرزند متولد از تلقیح مصنوعی مرد و زن اجنبی ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نویسنده در بررسی وضعیت فقهی انتساب فرزند متولدشده از تلقیح اسپرم و تخمک دو فرد اجنبی، ابتدا مبنای فقهی عدم انتساب فرزند زنا به پدر و مادر زانی را مورد توجه قرار می‌دهد و معتقد است که این نفی، ناظر به همه احکام نسبی نیست، بلکه تنها برخی آثار حقوقی مانند ارث و لزوم عده را شامل می‌شود. برای مثال، اگرچه فرزند زنا از پدر و مادر زانی ارث نمی‌برد، اما حق حضانت برای مادر و ولایت برای پدر ممکن است همچنان برقرار باشد. این تفکیک احکام، مبتنی بر ادله‌ای نظیر اجماع و قاعده مشهور «الولد للفراش و للعاهر الحجر» است (ص۴۳–۴۷). به باور نویسنده، در صورت تولد فرزند از طریق تلقیح مصنوعی بین زن و مرد اجنبی، بدون تماس جنسی، چون عمل تلقیح زنا محسوب نمی‌شود، مانعی برای انتساب فرزند به صاحبان اسپرم و تخمک وجود ندارد. در نتیجه، نه تنها انتساب نسبی برقرار است، بلکه تمام آثار فقهی، اعم از تکلیفی و وضعی، ازجمله ارث نیز در این حالت جاری خواهد بود (ص۵۶).</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>نویسنده در بررسی وضعیت فقهی انتساب فرزند متولدشده از تلقیح اسپرم و تخمک دو فرد اجنبی، ابتدا مبنای فقهی عدم انتساب فرزند زنا به پدر و مادر زانی را مورد توجه قرار می‌دهد و معتقد است که این نفی، ناظر به همه احکام نسبی نیست، بلکه تنها برخی آثار حقوقی مانند ارث و لزوم عده را شامل می‌شود. برای مثال، اگرچه فرزند زنا از پدر و مادر زانی ارث نمی‌برد، اما حق حضانت برای مادر و ولایت برای پدر ممکن است همچنان برقرار باشد. این تفکیک احکام، مبتنی بر ادله‌ای نظیر اجماع و قاعده مشهور «الولد للفراش و للعاهر الحجر» است (ص۴۳–۴۷). به باور نویسنده، در صورت تولد فرزند از طریق تلقیح مصنوعی بین زن و مرد اجنبی، بدون تماس جنسی، چون عمل تلقیح زنا محسوب نمی‌شود، مانعی برای انتساب فرزند به صاحبان اسپرم و تخمک وجود ندارد. در نتیجه، نه تنها انتساب نسبی برقرار است، بلکه تمام آثار فقهی، اعم از تکلیفی و وضعی، ازجمله ارث نیز در این حالت جاری خواهد بود (ص۵۶).</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== جریان اصل <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عملی </del>احتیاط در تلقیح مصنوعی ==</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== جریان اصل احتیاط در تلقیح مصنوعی ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مؤلف به دو دیدگاه درباره اصل احتیاط در مسائل مربوط به نکاح و فروج اشاره می‌کند؛ دیدگاه نخست قائل به وجوب احتیاط در موارد مشکوک مربوط به نکاح و تولید نسل است (ص۵۷–۶۰). استدلال اصلی این دیدگاه، اهتمام شارع مقدس به امر نکاح و فروج و همچنین حکم عقل به رعایت جانب احتیاط در امور مهم است. با این حال، نویسنده به این استدلال چند اشکال وارد می‌کند: اولاً اهتمام شارع به خودی خود دال بر وجوب نیست، بلکه در نهایت دلالت بر رجحان احتیاط دارد. ثانیاً این اهتمام ناظر به بقای نکاح است نه بطلان آن؛ ثالثاً برای اثبات اهتمام شارع باید به روایات رجوع کرد و بسیاری از این روایات به جای تاکید بر بطلان نکاح، دلالت بر صحت و بقای آن دارند (ص۶۱).</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مؤلف به دو دیدگاه درباره اصل احتیاط در مسائل مربوط به نکاح و فروج اشاره می‌کند؛ دیدگاه نخست قائل به وجوب احتیاط در موارد مشکوک مربوط به نکاح و تولید نسل است (ص۵۷–۶۰). استدلال اصلی این دیدگاه، اهتمام شارع مقدس به امر نکاح و فروج و همچنین حکم عقل به رعایت جانب احتیاط در امور مهم است. با این حال، نویسنده به این استدلال چند اشکال وارد می‌کند: اولاً اهتمام شارع به خودی خود دال بر وجوب نیست، بلکه در نهایت دلالت بر رجحان احتیاط دارد. ثانیاً این اهتمام ناظر به بقای نکاح است نه بطلان آن؛ ثالثاً برای اثبات اهتمام شارع باید به روایات رجوع کرد و بسیاری از این روایات به جای تاکید بر بطلان نکاح، دلالت بر صحت و بقای آن دارند (ص۶۱).</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l80">خط ۸۰:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۸۰:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در روش نخست از این قسم، اسپرم شوهر که به‌دلیل اختلالاتی همچون ضعف جنسی، قادر به باردار ساختن همسر خود به‌صورت طبیعی نیست، در فضای آزمایشگاهی اصلاح و تقویت می‌شود و سپس به رحم همسر خود منتقل می‌گردد. عمل تلقیح در همان رحم انجام می‌شود و نطفه منعقد می‌گردد (ص۷۹). این صورت که امروزه یکی از روش‌های رایج درمان ناباروری به شمار می‌رود، از نظر فقهی در صورت رعایت شرایط، مشروع و مباح دانسته می‌شود و فرزندی که از آن متولد می‌شود، فرزند شرعی پدر و مادر تلقی می‌شود و تمام احکام حقوقی و تکلیفی مانند توارث، حضانت، ولایت و غیره بر او مترتب است (ص۸۱).</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در روش نخست از این قسم، اسپرم شوهر که به‌دلیل اختلالاتی همچون ضعف جنسی، قادر به باردار ساختن همسر خود به‌صورت طبیعی نیست، در فضای آزمایشگاهی اصلاح و تقویت می‌شود و سپس به رحم همسر خود منتقل می‌گردد. عمل تلقیح در همان رحم انجام می‌شود و نطفه منعقد می‌گردد (ص۷۹). این صورت که امروزه یکی از روش‌های رایج درمان ناباروری به شمار می‌رود، از نظر فقهی در صورت رعایت شرایط، مشروع و مباح دانسته می‌شود و فرزندی که از آن متولد می‌شود، فرزند شرعی پدر و مادر تلقی می‌شود و تمام احکام حقوقی و تکلیفی مانند توارث، حضانت، ولایت و غیره بر او مترتب است (ص۸۱).</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مؤلف به برخی شبهات پیرامون این روش نیز توجه کرده <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">است. </del>ازجمله استفاده از روش‌هایی چون استمنا برای اخذ اسپرم و همچنین لمس و نظر پزشک به عورت مرد یا زن که در حالت عادی حرام است. نویسنده پاسخ می‌دهد که این گناهان جانبی و مقدماتی، موجب حرمت اصل عمل تلقیح <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نمی‌شوند، </del>زیرا اولاً قابل پیشگیری هستند و ثانیاً با روش‌هایی مانند «عزل» به جای استمنا می‌توان از آن‌ها اجتناب کرد (ص۸۲–۸۵). افزون بر این، اگر عدم فرزند موجب بحران خانوادگی شود و تلقیح تنها راه رفع مشکل زوجین باشد، <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">از منظر </del>قاعده «الضرورات تبیح المحذورات» نه تنها جایز بلکه حتی رجحان نیز دارد. افزون بر این، اگر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">انجام آن </del>با مشقت و حرج فراوان همراه باشد، قاعده نفی عسر و حرج نیز دلیل بر جواز تلقیح حتی با وجود گناهان جانبی خواهد بود. نویسنده این حکم را بر اساس [[آیه ۷۸ سوره حج]]، برخی روایات، بنای عقلا و نیز اجماع فقها تأیید می‌کند (ص۸۵–۸۷).</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مؤلف به برخی شبهات پیرامون این روش نیز توجه کرده <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">است؛ </ins>ازجمله استفاده از روش‌هایی چون استمنا برای اخذ اسپرم و همچنین لمس و نظر پزشک به عورت مرد یا زن که در حالت عادی حرام است. نویسنده پاسخ می‌دهد که این گناهان جانبی و مقدماتی، موجب حرمت اصل عمل تلقیح <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نمی‌شوند؛ </ins>زیرا اولاً قابل پیشگیری هستند و ثانیاً با روش‌هایی مانند «عزل» به جای استمنا می‌توان از آن‌ها اجتناب کرد (ص۸۲–۸۵). افزون بر این، اگر عدم فرزند موجب بحران خانوادگی شود و تلقیح تنها راه رفع مشکل زوجین باشد، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بر اساس </ins>قاعده «الضرورات تبیح المحذورات» نه تنها جایز بلکه حتی رجحان نیز دارد. افزون بر این، اگر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فرزندآوری </ins>با مشقت و حرج فراوان همراه باشد، قاعده نفی عسر و حرج نیز دلیل بر جواز تلقیح حتی با وجود گناهان جانبی خواهد بود. نویسنده این حکم را بر اساس [[آیه ۷۸ سوره حج]]، برخی روایات، <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>بنای عقلا<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>و نیز اجماع فقها تأیید می‌کند (ص۸۵–۸۷).</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#039;&#039;&#039;صورت دوم: انتقال اسپرم مرد اجنبی به رحم زن اجنبی&#039;&#039;&#039;</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>&#039;&#039;&#039;صورت دوم: انتقال اسپرم مرد اجنبی به رحم زن اجنبی&#039;&#039;&#039;</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در صورت دوم از اقسام تلقیح مصنوعی داخل رحم، نویسنده به مسئله «انتقال اسپرم مرد اجنبی به رحم زن اجنبی» می‌پردازد و آن را در دو فرض بررسی می‌کند: نخست آنکه مردی به سبب ضعف یا نارسایی در اسپرم، از داشتن فرزند محروم <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">است </del>ولی همسرش از نظر تخمک و رحم سالم است؛ در این حالت بحث بر سر جواز شرعی استفاده از اسپرم مرد اجنبی برای باردار شدن زن است. دوم آنکه زن دچار ناتوانی در باروری است، درحالی‌که شوهرش مشکلی در اسپرم ندارد، و این پرسش مطرح می‌شود که آیا مرد می‌تواند اسپرم خود را به تخمک زنی غیر از همسرش تلقیح کند (ص۸۹). در هر دو حالت، پرسش <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اصلی </del>دیگر آن است که فرزند حاصل از چنین تلقیحی از حیث نسب و احکام، به صاحب اسپرم و تخمک ملحق می‌شود یا خیر؟</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در صورت دوم از اقسام تلقیح مصنوعی داخل رحم، نویسنده به مسئله «انتقال اسپرم مرد اجنبی به رحم زن اجنبی» می‌پردازد و آن را در دو فرض بررسی می‌کند: نخست آنکه مردی به سبب ضعف یا نارسایی در اسپرم، از داشتن فرزند محروم <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">است؛ </ins>ولی همسرش از نظر تخمک و رحم سالم است؛ در این حالت بحث بر سر جواز شرعی استفاده از اسپرم مرد اجنبی برای باردار شدن زن است. دوم آنکه زن دچار ناتوانی در باروری است، درحالی‌که شوهرش مشکلی در اسپرم ندارد، و این پرسش مطرح می‌شود که آیا مرد می‌تواند اسپرم خود را به تخمک زنی غیر از همسرش تلقیح کند (ص۸۹). در هر دو حالت، پرسش دیگر آن است که فرزند حاصل از چنین تلقیحی از حیث نسب و احکام، به صاحب اسپرم و تخمک ملحق می‌شود یا خیر؟</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مولف کتاب تاکید می‌کند که حرمت چنین <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تلقیحی—یعنی </del>ورود اسپرم مرد بیگانه به رحم زن <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بیگانه—از </del>مسائل نوپدید فقهی است که فقهای شیعه و علمای اهل سنت بر حرمت آن اجماع دارند. تنها اختلاف دیدگاه آنان در این است که علمای اهل سنت آن را مصداق زنا می‌دانند، اما فقهای شیعه با این دیدگاه مخالف‌اند و بر این باورند که تحقق زنا منوط به انجام عمل جنسی همراه با دخول است، درحالی‌که در تلقیح مصنوعی چنین عملی وجود ندارد (ص۹۰).</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مولف کتاب تاکید می‌کند که حرمت چنین <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تلقیحی (یعنی </ins>ورود اسپرم مرد بیگانه به رحم زن <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بیگانه) از </ins>مسائل نوپدید فقهی است که فقهای شیعه و علمای اهل سنت بر حرمت آن اجماع دارند. تنها اختلاف دیدگاه آنان در این است که علمای اهل سنت آن را مصداق زنا می‌دانند، اما فقهای شیعه با این دیدگاه مخالف‌اند و بر این باورند که تحقق زنا منوط به انجام عمل جنسی همراه با دخول است، درحالی‌که در تلقیح مصنوعی چنین عملی وجود ندارد (ص۹۰).</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>از منظر نویسنده، مستدل‌ترین آیه برای حرمت تلقیح اسپرم اجنبی به رحم زن اجنبی، [[آیه ۷ سوره مؤمنون]] است: «فَمَنِ ابْتَغَىٰ وَرَاءَ ذَٰلِكَ فَأُولَٰئِكَ هُمُ الْعَادُونَ». این آیه به‌صراحت استفاده از هر روش جنسی یا شبه‌جنسی خارج از چهارچوب ازدواج شرعی یا ملک یمین را نهی می‌کند و مرتکب آن را از متجاوزان و ظالمان می‌داند. نویسنده معتقد است حتی اگر در تلقیح مصنوعی دخول صورت نمی‌گیرد، چون انتقال اسپرم به رحم زن بیگانه به‌نوعی تجاوز از دایره مشروع شرعی است، مشمول حکم این آیه می‌گردد (ص۱۰۳).</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>از منظر نویسنده، مستدل‌ترین آیه برای حرمت تلقیح اسپرم اجنبی به رحم زن اجنبی، [[آیه ۷ سوره مؤمنون]] است: «فَمَنِ ابْتَغَىٰ وَرَاءَ ذَٰلِكَ فَأُولَٰئِكَ هُمُ الْعَادُونَ». این آیه به‌صراحت استفاده از هر روش جنسی یا شبه‌جنسی خارج از چهارچوب ازدواج شرعی یا ملک یمین را نهی می‌کند و مرتکب آن را از متجاوزان و ظالمان می‌داند. نویسنده معتقد است حتی اگر در تلقیح مصنوعی دخول صورت نمی‌گیرد، چون انتقال اسپرم به رحم زن بیگانه به‌نوعی تجاوز از دایره مشروع شرعی است، مشمول حکم این آیه می‌گردد (ص۱۰۳).</div></td></tr> </table>

Salehi https://ency.feqhemoaser.com/fa/index.php?title=%D8%AA%D9%84%D9%82%DB%8C%D8%AD_%D9%85%D8%B5%D9%86%D9%88%D8%B9%DB%8C_%D8%A7%D8%B2_%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87_%D9%81%D9%82%D9%87_(%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8)&diff=56016&oldid=prev 2025-06-19T08:35:00Z

<p><span class="autocomment">معرفی اجمالی</span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۹ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۳۵</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l53">خط ۵۳:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۵۳:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>کتاب تلقیح مصنوعی از نگاه فقه، اثر [[سیداصغر ناظم‌زاده قمی]]، ازجمله تألیفات حوزه [[فقه پزشکی]] و [[فقه خانواده|خانواده]] است که در سال ۱۴۰۱ هجری شمسی توسط [[مؤسسه بوستان کتاب]] منتشر شده است. این اثر برگرفته از جلسات درس خارج فقه مؤلف بوده که با رویکردی اجتهادی، ابعاد مختلف مسئله تلقیح مصنوعی را از منظر شرعی بررسی می‌کند. رویکرد نویسنده در این کتاب، تلفیقی از تحلیل اصولی، رجوع به متون معتبر فقهی، و تطبیق مسائل نوپدید با قواعد فقه سنتی است.</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>کتاب تلقیح مصنوعی از نگاه فقه، اثر [[سیداصغر ناظم‌زاده قمی]]، ازجمله تألیفات حوزه [[فقه پزشکی]] و [[فقه خانواده|خانواده]] است که در سال ۱۴۰۱ هجری شمسی توسط [[مؤسسه بوستان کتاب]] منتشر شده است. این اثر برگرفته از جلسات درس خارج فقه مؤلف بوده که با رویکردی اجتهادی، ابعاد مختلف مسئله تلقیح مصنوعی را از منظر شرعی بررسی می‌کند. رویکرد نویسنده در این کتاب، تلفیقی از تحلیل اصولی، رجوع به متون معتبر فقهی، و تطبیق مسائل نوپدید با قواعد فقه سنتی است.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''ساختار'''</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">=== </ins>'''ساختار''' <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">===</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>کتاب در هفت فصل ارائه شده است. فصل اول به تبیین جایگاه ازدواج و فرزندآوری در نظام حقوقی و اخلاقی اسلام می‌پردازد و با پرداختن به دلایل شرعی و عقلی برای اهمیت فرزند داشتن، زمینه‌ای نظری برای ورود به بحث‌های بعدی فراهم می‌سازد (ص۱۵). در فصل دوم، واژگان کلیدی این حوزه تعریف می‌شود؛ ازجمله «تلقیح مصنوعی» که به‌معنای باردار شدن زن با بهره‌گیری از ابزارهای آزمایشگاهی و بدون رابطه جنسی معرفی شده است، چه تلقیح در رحم طبیعی و چه در رحم مصنوعی (ص۳۴). همچنین توضیحاتی درباره عناصر اصلی تولید مثل از جمله «اسپرم»، «تخمک»، «تخمدان» و «زهدان» نیز در همین فصل آمده است (ص۳۷). فصل سوم کتاب به تبیین حقیقت «نسب» و جایگاه آن در فقه اسلامی می‌پردازد و تلاش می‌کند با دقت در مبانی کلامی و فقهی، نسبت میان پدر، مادر و فرزند را در فرآیند تلقیح مصنوعی روشن سازد (ص۳۹).</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>کتاب در هفت فصل ارائه شده است. فصل اول به تبیین جایگاه ازدواج و فرزندآوری در نظام حقوقی و اخلاقی اسلام می‌پردازد و با پرداختن به دلایل شرعی و عقلی برای اهمیت فرزند داشتن، زمینه‌ای نظری برای ورود به بحث‌های بعدی فراهم می‌سازد (ص۱۵). در فصل دوم، واژگان کلیدی این حوزه تعریف می‌شود؛ ازجمله «تلقیح مصنوعی» که به‌معنای باردار شدن زن با بهره‌گیری از ابزارهای آزمایشگاهی و بدون رابطه جنسی معرفی شده است، چه تلقیح در رحم طبیعی و چه در رحم مصنوعی (ص۳۴). همچنین توضیحاتی درباره عناصر اصلی تولید مثل از جمله «اسپرم»، «تخمک»، «تخمدان» و «زهدان» نیز در همین فصل آمده است (ص۳۷). فصل سوم کتاب به تبیین حقیقت «نسب» و جایگاه آن در فقه اسلامی می‌پردازد و تلاش می‌کند با دقت در مبانی کلامی و فقهی، نسبت میان پدر، مادر و فرزند را در فرآیند تلقیح مصنوعی روشن سازد (ص۳۹).</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l70">خط ۷۰:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۶۹:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== اقسام و احکام تلقیح مصنوعی ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== اقسام و احکام تلقیح مصنوعی ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مولف کتاب بیان می‌کند تلقیح مصنوعی به حسب احکام به سه قسم کلی قابل تقسیم است:</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قسم اول: تلقیح مصنوعی در داخل رحم. قسم دوم: تلقیح مصنوعی در خارج رحم. قسم سوم: تلقیح و تولید در خارج رحم (ص۷۹).</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;"></del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== قسم اول: تلقیح مصنوعی در داخل رحم ==</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مولف، تلقیح مصنوعی را به حسب احکام به سه قسم کلی تقسیم می‌کند: ۱) تلقیح مصنوعی در داخل رحم. ۲) تلقیح مصنوعی در خارج رحم. ۳) تلقیح و تولید در خارج رحم (ص۷۹).</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>مولف، تلقیح مصنوعی را به حسب احکام به سه قسم کلی تقسیم می‌کند: ۱) تلقیح مصنوعی در داخل رحم. ۲) تلقیح مصنوعی در خارج رحم. ۳) تلقیح و تولید در خارج رحم (ص۷۹).</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>'''تلقیح مصنوعی در داخل رحم'''</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">=== </ins>'''تلقیح مصنوعی در داخل رحم''' <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">===</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div> </div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>از روش‌هایی متداول در مراکز درمان ناباروری، این است که اسپرم مردی را که در اثر ناتوانی جنسی یا اختلالات آلت تناسلی و یا کمبود و یا نقص در مایع منی و غیره قادر به عمل تلقیح نیست، در لوله‌های آزمایشگاهی قرار می‌دهند و با بیماری زدایی و اصلاح و تقویت اسپرم به رحم همسرش و یا زن اجنبی منتقل می‌کنند، به طوری که عمل تلقیح در رحم همسر یا زن اجنبی صورت می‌گیرد و نطفه فرزند منعقد می‌شود (ص۷۹). این قسم مشتمل بر ده صورت است که برخی از مهم‌ترین آن‌ صور در ادامه مورد بررسی قرار می‌گیرد (ص۸۰).</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>از روش‌هایی متداول در مراکز درمان ناباروری، این است که اسپرم مردی را که در اثر ناتوانی جنسی یا اختلالات آلت تناسلی و یا کمبود و یا نقص در مایع منی و غیره قادر به عمل تلقیح نیست، در لوله‌های آزمایشگاهی قرار می‌دهند و با بیماری زدایی و اصلاح و تقویت اسپرم به رحم همسرش و یا زن اجنبی منتقل می‌کنند، به طوری که عمل تلقیح در رحم همسر یا زن اجنبی صورت می‌گیرد و نطفه فرزند منعقد می‌شود (ص۷۹). این قسم مشتمل بر ده صورت است که برخی از مهم‌ترین آن‌ صور در ادامه مورد بررسی قرار می‌گیرد (ص۸۰).</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l107">خط ۱۰۷:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۰۰:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>تلقیح در رحم حیوان با اسپرم انسان، انتقال تخمک حیوان ماده در رحم زن نازا، انتقال تخمک زن به رحم حیوان ماده، گرفتن اسپرم حیوان نر و انتقال به رحم حیوان ماده، و تلقیح اسپرم یا تخمک از گرده نباتات از دیگر صور قسم اول تلقیح مصنوعی است. (ص۱۴۵-۱۵۴).</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>تلقیح در رحم حیوان با اسپرم انسان، انتقال تخمک حیوان ماده در رحم زن نازا، انتقال تخمک زن به رحم حیوان ماده، گرفتن اسپرم حیوان نر و انتقال به رحم حیوان ماده، و تلقیح اسپرم یا تخمک از گرده نباتات از دیگر صور قسم اول تلقیح مصنوعی است. (ص۱۴۵-۱۵۴).</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قسم دوم: </del>تلقیح مصنوعی در خارج رحم ==</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">= </ins>تلقیح مصنوعی در خارج رحم <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">=</ins>==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ناظم‌زاده قمی در کتاب خود در خصوص تلقیح مصنوعی در خارج رحم بیان می‌کند که این نوع تلقیح زمانی مطرح می‌شود که رحم زن قادر به نگهداری سالم جنین و پرورش آن نباشد، یا اینکه از لحاظ روحی زن مایل به انجام تلقیح در رحم خود نباشد. در این وضعیت، تلقیح بین اسپرم زوج و تخمک زوجه توسط پزشک معالج در خارج رحم و در محیط آزمایشگاهی انجام می‌گیرد. پس از انعقاد نطفه و گذشت زمان لازم برای آماده‌سازی، این نطفه به رحم همان زن که صاحب تخمک است منتقل می‌شود. از نظر فقهی این روش مشکلی ندارد و عناوین محرمه مانند زنا یا شبه آن در این مورد جاری نیست. فرزندی که از این تلقیح به دنیا می‌آید، از نظر حقوقی و توارث به پدر و مادر خود تعلق دارد و تمامی احکام مربوط به نسب در مورد او برقرار است (ص۱۵۵).</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>ناظم‌زاده قمی در کتاب خود در خصوص تلقیح مصنوعی در خارج رحم بیان می‌کند که این نوع تلقیح زمانی مطرح می‌شود که رحم زن قادر به نگهداری سالم جنین و پرورش آن نباشد، یا اینکه از لحاظ روحی زن مایل به انجام تلقیح در رحم خود نباشد. در این وضعیت، تلقیح بین اسپرم زوج و تخمک زوجه توسط پزشک معالج در خارج رحم و در محیط آزمایشگاهی انجام می‌گیرد. پس از انعقاد نطفه و گذشت زمان لازم برای آماده‌سازی، این نطفه به رحم همان زن که صاحب تخمک است منتقل می‌شود. از نظر فقهی این روش مشکلی ندارد و عناوین محرمه مانند زنا یا شبه آن در این مورد جاری نیست. فرزندی که از این تلقیح به دنیا می‌آید، از نظر حقوقی و توارث به پدر و مادر خود تعلق دارد و تمامی احکام مربوط به نسب در مورد او برقرار است (ص۱۵۵).</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>علاوه بر این، اگر نطفه منعقد شده به رحم همسر دیگری از مرد یا حتی به رحم زن اجنبی منتقل شود، باز هم از دیدگاه فقهی اشکالی وارد نیست و فرزند متولد شده، به مرد صاحب اسپرم و زن صاحب تخمک نسبت داده می‌شود. در این حالت، زنی که نطفه را در رحم خود پرورش داده است، نسبت نسبی با فرزند ندارد و از احکام مرتبط با نسب بهره‌مند نمی‌شود (ص۱۵۶-۱۵۷).</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>علاوه بر این، اگر نطفه منعقد شده به رحم همسر دیگری از مرد یا حتی به رحم زن اجنبی منتقل شود، باز هم از دیدگاه فقهی اشکالی وارد نیست و فرزند متولد شده، به مرد صاحب اسپرم و زن صاحب تخمک نسبت داده می‌شود. در این حالت، زنی که نطفه را در رحم خود پرورش داده است، نسبت نسبی با فرزند ندارد و از احکام مرتبط با نسب بهره‌مند نمی‌شود (ص۱۵۶-۱۵۷).</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قسم سوم: </del>تلقیح و تولید در خارج رحم ==</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>==<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">= </ins>تلقیح و تولید در خارج رحم <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">=</ins>==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>سومین قسم از تلقیح مصنوعی مربوط است به زمانی که عمل تلقیح در خارج از رحم انجام شده و پس از آماده شدن نطفه، آن را به رحم مصنوعی منتقل می‌کنند. رحم مصنوعی ساخته دست بشر است و تمامی کارکردهای رحم طبیعی زن را داراست. بر اساس نظر ناظم‌زاده قمی، این نوع تلقیح از نظر شرعی جایز است و فرزند به مرد صاحب اسپرم و زن صاحب تخمک تعلق می‌گیرد (ص۱۵۹).</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>سومین قسم از تلقیح مصنوعی مربوط است به زمانی که عمل تلقیح در خارج از رحم انجام شده و پس از آماده شدن نطفه، آن را به رحم مصنوعی منتقل می‌کنند. رحم مصنوعی ساخته دست بشر است و تمامی کارکردهای رحم طبیعی زن را داراست. بر اساس نظر ناظم‌زاده قمی، این نوع تلقیح از نظر شرعی جایز است و فرزند به مرد صاحب اسپرم و زن صاحب تخمک تعلق می‌گیرد (ص۱۵۹).</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> </table>

Salehi https://ency.feqhemoaser.com/fa/index.php?title=%D8%AA%D9%84%D9%82%DB%8C%D8%AD_%D9%85%D8%B5%D9%86%D9%88%D8%B9%DB%8C_%D8%A7%D8%B2_%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87_%D9%81%D9%82%D9%87_(%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8)&diff=56015&oldid=prev 2025-06-19T08:32:08Z

<p><span class="autocomment">انتساب فرزند متولد شده از تلقیح مصنوعی مرد و زن اجنبی</span></p> <a href="https://ency.feqhemoaser.com/fa/index.php?title=%D8%AA%D9%84%D9%82%DB%8C%D8%AD_%D9%85%D8%B5%D9%86%D9%88%D8%B9%DB%8C_%D8%A7%D8%B2_%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87_%D9%81%D9%82%D9%87_(%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8)&amp;diff=56015&amp;oldid=56014">نمایش تغییرات</a>

Salehi https://ency.feqhemoaser.com/fa/index.php?title=%D8%AA%D9%84%D9%82%DB%8C%D8%AD_%D9%85%D8%B5%D9%86%D9%88%D8%B9%DB%8C_%D8%A7%D8%B2_%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87_%D9%81%D9%82%D9%87_(%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8)&diff=56014&oldid=prev 2025-06-19T08:30:47Z

<p><span class="autocomment">معرفی اجمالی</span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۹ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۳۰</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l51">خط ۵۱:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۵۱:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== معرفی اجمالی ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== معرفی اجمالی ==</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>کتاب تلقیح مصنوعی از نگاه <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فقه </del>اثر سیداصغر ناظم‌زاده <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قمی، از جمله </del>تألیفات حوزه فقه پزشکی است که در سال ۱۴۰۱ هجری شمسی توسط مؤسسه بوستان کتاب منتشر شده است. این اثر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">برخاسته </del>از جلسات درس خارج فقه مؤلف بوده <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">و </del>با رویکردی اجتهادی، ابعاد مختلف مسئله تلقیح مصنوعی را از منظر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شرع </del>بررسی می‌کند. رویکرد نویسنده در این کتاب، تلفیقی از تحلیل اصولی، رجوع به متون معتبر فقهی، و تطبیق مسائل نوپدید با قواعد فقه سنتی است<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">. ناظم‌زاده قمی که دارای سوابق پژوهشی در زمینه فقه پزشکی و موضوعات مستحدثه است، در این کتاب نیز با حفظ دقت‌های فنی فقهی، تلاش کرده است پاسخ‌هایی متقن و مستند برای پرسش‌های شرعی پیرامون تلقیح مصنوعی ارائه دهد</del>.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>کتاب تلقیح مصنوعی از نگاه <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فقه، </ins>اثر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>سیداصغر ناظم‌زاده <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قمی]]، ازجمله </ins>تألیفات حوزه <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>فقه پزشکی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] و [[فقه خانواده|خانواده]] </ins>است که در سال ۱۴۰۱ هجری شمسی توسط <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>مؤسسه بوستان کتاب<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>منتشر شده است. این اثر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">برگرفته </ins>از جلسات درس خارج فقه مؤلف بوده <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">که </ins>با رویکردی اجتهادی، ابعاد مختلف مسئله تلقیح مصنوعی را از منظر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شرعی </ins>بررسی می‌کند. رویکرد نویسنده در این کتاب، تلفیقی از تحلیل اصولی، رجوع به متون معتبر فقهی، و تطبیق مسائل نوپدید با قواعد فقه سنتی است.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">== </del>ساختار <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">و محتوای کتاب ==</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>ساختار<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ساختار کتاب تلقیح مصنوعی از نگاه فقه شامل هفت فصل است که هر یک به یکی از ابعاد اساسی این بحث اختصاص دارد. فصل اول به تبیین جایگاه ازدواج و فرزندآوری در نظام حقوقی و اخلاقی اسلام می‌پردازد و با پرداختن به دلایل شرعی و عقلی برای اهمیت فرزند داشتن، زمینه‌ای نظری برای ورود به بحث‌های بعدی فراهم می‌سازد (ص۱۵). در فصل دوم، واژگان کلیدی این حوزه تعریف می‌شود؛ از جمله «تلقیح مصنوعی» که به معنای باردار شدن زن با بهره‌گیری از ابزارهای آزمایشگاهی و بدون انجام رابطه جنسی معرفی شده است، چه تلقیح در رحم طبیعی زن انجام گیرد و چه در رحم مصنوعی ساخته دست بشر (ص۳۴). همچنین تعاریف و توضیحاتی درباره عناصر اصلی تولید مثل از جمله «اسپرم»، «تخمک»، «تخمدان» و «زهدان» نیز در همین فصل آمده است (ص۳۷). فصل سوم کتاب به تبیین حقیقت «نسب» و جایگاه آن در فقه اسلامی می‌پردازد و تلاش می‌کند با دقت در مبانی کلامی و فقهی، نسبت میان پدر، مادر و فرزند را در فرآیند تلقیح مصنوعی روشن سازد (ص۳۹).</del></div></td><td colspan="2" class="diff-side-added"></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>در فصل <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چهارم، اصول عملیه </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عنوان ابزار تعیین تکلیف </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">موارد شک یا فقدان دلیل معتبر بررسی می‌شود </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نویسنده نشان می‌دهد که چگونه اصولی مانند اصل احتیاط، برائت، استصحاب </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تخییر می‌توانند در فرضیات مختلف مربوط </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تلقیح مصنوعی ایفای نقش کنند </del>(<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ص۵۷</del>). فصل <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پنجم، مفصل‌ترین فصل کتاب است و به اقسام مختلف تلقیح مصنوعی اختصاص دارد. در </del>این <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فصل، نویسنده صور مختلفی </del>از تلقیح <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مانند تلقیح با اسپرم شوهر، تلقیح با اسپرم بیگانه، تلقیح تخمک زن با اسپرم شوهر </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خارج </del>رحم و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">انتقال آن به زن، </del>رحم <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جایگزین </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">غیره را مطرح کرده و درباره هر کدام به بررسی مشروعیت یا عدم مشروعیت شرعی پرداخته </del>است (<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ص۷۹</del>). فصل <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ششم </del>کتاب به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فروع </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مسائل تبعی مرتبط </del>با <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تلقیح مصنوعی می‌پردازد؛ از جمله مسائلی مانند محرمیت، ارث، حضانت، و آثار حقوقی </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فقهی ناشی از این روش‌های نوین تولید مثل (ص۱۶۵). نهایتاً در فصل هفتم، نویسنده پی‌نوشت‌ها </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تعلیقاتی </del>را <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">برای شرح بیشتر برخی نکات و قواعد فقهی ارائه کرده است که برای پژوهشگران این حوزه، نکاتی تکمیلی و روشنگر به شمار می‌رود </del>(<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ص۳۱۳</del>).</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کتاب </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">هفت فصل ارائه شده است. </ins>فصل <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اول </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تبیین جایگاه ازدواج و فرزندآوری </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نظام حقوقی </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اخلاقی اسلام می‌پردازد و با پرداختن به دلایل شرعی </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عقلی برای اهمیت فرزند داشتن، زمینه‌ای نظری برای ورود </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بحث‌های بعدی فراهم می‌سازد </ins>(<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ص۱۵</ins>). <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در </ins>فصل <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دوم، واژگان کلیدی </ins>این <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">حوزه تعریف می‌شود؛ ازجمله «تلقیح مصنوعی» که به‌معنای باردار شدن زن با بهره‌گیری </ins>از <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ابزارهای آزمایشگاهی و بدون رابطه جنسی معرفی شده است، چه </ins>تلقیح در رحم <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">طبیعی </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چه در </ins>رحم <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مصنوعی (ص۳۴). همچنین توضیحاتی درباره عناصر اصلی تولید مثل از جمله «اسپرم»، «تخمک»، «تخمدان» </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">«زهدان» نیز در همین فصل آمده </ins>است (<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ص۳۷</ins>). فصل <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">سوم </ins>کتاب به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تبیین حقیقت «نسب» و جایگاه آن در فقه اسلامی می‌پردازد </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تلاش می‌کند </ins>با <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دقت در مبانی کلامی </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فقهی، نسبت میان پدر، مادر </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فرزند </ins>را <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در فرآیند تلقیح مصنوعی روشن سازد </ins>(<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">ص۳۹</ins>).</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">این کتاب با اتکا </del>به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">منابع </del>معتبر <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فقهی، دیدگاه‌های متنوع علما، </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تحلیل </del>اصولی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دقیق، توانسته </del>است <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تصویری جامع </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مستند </del>از <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">موضوع </del>تلقیح <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مصنوعی </del>در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">چارچوب فقه اسلامی ارائه دهد</del>. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">از ویژگی‌های مهم آن، حفظ تعادل میان دقت علمی </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کاربردپذیری </del>مسائل در <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فضای پزشکی معاصر است؛ به گونه‌ای که </del>برای <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پژوهشگران، اساتید حوزه، پزشکان متعهد </del>و <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دانشجویان رشته‌های فقه و حقوق، منبعی قابل اتکا و مفید به شمار می‌آید</del>.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">در فصل چهارم، اصول عملیه </ins>به <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">عنوان ابزار تعیین تکلیف در موارد شک یا فقدان دلیل </ins>معتبر <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">بررسی می‌شود </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نویسنده نشان می‌دهد که چگونه </ins>اصولی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مانند اصل احتیاط، برائت، استصحاب و تخییر می‌توانند در صورت‌های مختلف مربوط به تلقیح مصنوعی ایفای نقش کنند (ص۵۷). فصل پنجم، مفصل‌ترین فصل کتاب </ins>است و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">به اقسام مختلف تلقیح مصنوعی اختصاص دارد. در این فصل، صور مختلفی </ins>از تلقیح <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">مانند تلقیح با اسپرم شوهر، تلقیح با اسپرم بیگانه، تلقیح تخمک زن با اسپرم شوهر </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">خارج رحم و انتقال آن به زن، رحم جایگزین و غیره را مطرح کرده و درباره هرکدام به بررسی مشروعیت یا عدم مشروعیت شرعی پرداخته است (ص۷۹)</ins>. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فصل ششم کتاب به فروع </ins>و مسائل <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تبعی مرتبط با تلقیح مصنوعی می‌پردازد؛ ازجمله مسائلی مانند محرمیت، ارث، حضانت، و آثار حقوقی و فقهی ناشی از این روش‌های نوین تولید مثل (ص۱۶۵). نهایتاً </ins>در <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">فصل هفتم، نویسنده پی‌نوشت‌ها و تعلیقاتی را </ins>برای <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">شرح بیشتر برخی نکات </ins>و <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">قواعد فقهی ارائه کرده است (ص۳۱۳)</ins>.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== انتساب فرزند متولد شده از تلقیح مصنوعی مرد و زن اجنبی ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== انتساب فرزند متولد شده از تلقیح مصنوعی مرد و زن اجنبی ==</div></td></tr> </table>

Salehi https://ency.feqhemoaser.com/fa/index.php?title=%D8%AA%D9%84%D9%82%DB%8C%D8%AD_%D9%85%D8%B5%D9%86%D9%88%D8%B9%DB%8C_%D8%A7%D8%B2_%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87_%D9%81%D9%82%D9%87_(%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8)&diff=56012&oldid=prev 2025-06-19T08:28:24Z

<p></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۹ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۰۸:۲۸</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l42">خط ۴۲:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۴۲:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>}}</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* چکیده</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>* <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>چکیده<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins></div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کتاب </del>تلقیح مصنوعی از نگاه فقه بر پایه پژوهش‌ها و درس‌های سیداصغر ناظم‌زاده قمی به <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">زبان فارسی نوشته شده و در ۳۶۸ صفحه توسط بوستان کتاب قم چاپ شده است. این کتاب در هفت فصل، </del>ابعاد مختلف شرعی، حقوقی و فقهی تلقیح مصنوعی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">را با دقت بررسی کرده </del>و مسائل <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">پیچیده و </del>نوظهور مرتبط با فناوری‌های نوین پزشکی و تولید مثل را از دیدگاه فقهی تحلیل می‌کند.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">'''</ins>تلقیح مصنوعی از نگاه فقه<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">''' کتابی در حوزه [[فقه پزشکی]] و [[فقه خانواده|خانواده]] </ins>بر پایه پژوهش‌ها و درس‌های <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>سیداصغر ناظم‌زاده قمی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] که </ins>به ابعاد مختلف شرعی، حقوقی و فقهی تلقیح مصنوعی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">می‌پردازد </ins>و مسائل نوظهور مرتبط با فناوری‌های نوین پزشکی و تولید مثل را از دیدگاه فقهی تحلیل می‌کند.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نویسنده معتقد است فرزندی که </del>از تلقیح اسپرم مرد اجنبی و تخمک زن <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اجنبی به دنیا می‌آید، </del>فرزند زنا محسوب نمی‌شود؛ زیرا رابطه‌ای از مصادیق زنا در آن رخ نداده است. این فرزند به مرد صاحب اسپرم و زن صاحب تخمک نسبت داده می‌شود و کلیه حقوق و تکالیف شرعی و قانونی بین آن‌ها برقرار است. <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">همچنین </del>در زمینه نکاح و حدود فروج، توصیه بر رعایت احتیاط است؛ یعنی در موارد شک درباره جواز یا حرمت [[لقاح مصنوعی <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">(منابع مطالعاتی)</del>|تلقیح مصنوعی]]، بهتر است حکم به جواز داده شود <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">که </del>این رویکرد، انعطاف فقه در برابر فناوری‌های جدید را نشان می‌دهد.</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">به اعتقاد نویسنده، فرزند متولد </ins>از تلقیح اسپرم مرد اجنبی و تخمک زن <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">اجنبی، </ins>فرزند زنا محسوب نمی‌شود؛ زیرا رابطه‌ای از مصادیق زنا در آن رخ نداده است. این فرزند به مرد صاحب اسپرم و زن صاحب تخمک نسبت داده می‌شود و کلیه حقوق و تکالیف شرعی و قانونی بین آن‌ها برقرار است. <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">به گفته او </ins>در زمینه نکاح و حدود فروج، توصیه بر رعایت احتیاط است؛ یعنی در موارد شک درباره جواز یا حرمت [[لقاح مصنوعی|تلقیح مصنوعی]]، بهتر است حکم به جواز داده شود <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">تا مشکلی به لحاظ نسب برای فرزند پیش نیاید. </ins>این رویکرد، انعطاف فقه در برابر فناوری‌های جدید را نشان می‌دهد.</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">کتاب </del>تلقیح مصنوعی را به سه دسته اصلی تقسیم می‌کند: تلقیح داخل رحم، تلقیح خارج رحم و تلقیح و تولید در خارج رحم مانند رحم مصنوعی. هر یک از این <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دسته‌ها صورت‌ها و </del>حالت‌های متفاوتی دارند که از نظر شرعی برخی مجاز و برخی ممنوع شناخته شده‌اند. از مباحث مهم این کتاب، حرمت انتقال اسپرم مرد مجهول‌الهویه به رحم زن است که به دلیل پیامدهای حقوقی و اخلاقی منع شده است. همچنین جواز شرعی اجاره رحم برای نگهداری جنین <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">غیر </del>و نسبت دادن فرزند متولد شده به زن صاحب تخمک از نکات <del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">جدید و کلیدی فقهی </del>کتاب محسوب می‌شود<del style="font-weight: bold; text-decoration: none;">.</del></div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div><ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">نویسنده، </ins>تلقیح مصنوعی را به سه دسته اصلی تقسیم می‌کند: تلقیح داخل رحم، تلقیح خارج رحم و تلقیح و تولید در خارج رحم مانند <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>رحم مصنوعی<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]]</ins>. هر یک از این <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">موارد، </ins>حالت‌های متفاوتی دارند که از نظر شرعی برخی مجاز و برخی ممنوع شناخته شده‌اند. از مباحث مهم این کتاب، حرمت انتقال اسپرم مرد مجهول‌الهویه به رحم زن است که به دلیل پیامدهای حقوقی و اخلاقی منع شده است. همچنین جواز شرعی <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">[[</ins>اجاره رحم<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">]] </ins>برای نگهداری جنین <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دیگری </ins>و نسبت دادن فرزند متولد شده به زن صاحب تخمک از نکات <ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">دیگر </ins>کتاب محسوب می‌شود</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== معرفی اجمالی ==</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>== معرفی اجمالی ==</div></td></tr> </table>

Salehi https://ency.feqhemoaser.com/fa/index.php?title=%D8%AA%D9%84%D9%82%DB%8C%D8%AD_%D9%85%D8%B5%D9%86%D9%88%D8%B9%DB%8C_%D8%A7%D8%B2_%D9%86%DA%AF%D8%A7%D9%87_%D9%81%D9%82%D9%87_(%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8)&diff=55996&oldid=prev 2025-06-18T07:06:58Z

<p><span class="autocomment">قسم سوم: تلقیح و تولید در خارج رحم</span></p> <table style="background-color: #fff; color: #202122;" data-mw="interface"> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <col class="diff-marker" /> <col class="diff-content" /> <tr class="diff-title" lang="fa"> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">→ نسخهٔ قدیمی‌تر</td> <td colspan="2" style="background-color: #fff; color: #202122; text-align: center;">نسخهٔ ‏۱۸ ژوئن ۲۰۲۵، ساعت ۰۷:۰۶</td> </tr><tr><td colspan="2" class="diff-lineno" id="mw-diff-left-l129">خط ۱۲۹:</td> <td colspan="2" class="diff-lineno">خط ۱۲۹:</td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>فرع نهم: سقط جنین در باب تلقیح مصنوعی مانند حاملگی طبیعی حرام است، چون جان انسان مورد تهدید قرار می‌گیرد؛ حتی اگر سقط قبل از دمیده شدن روح صورت گیرد، دیه آن تعلق می‌گیرد، همانند سقط جنین در حاملگی طبیعی (ص۳۰۱)</div></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>فرع نهم: سقط جنین در باب تلقیح مصنوعی مانند حاملگی طبیعی حرام است، چون جان انسان مورد تهدید قرار می‌گیرد؛ حتی اگر سقط قبل از دمیده شدن روح صورت گیرد، دیه آن تعلق می‌گیرد، همانند سقط جنین در حاملگی طبیعی (ص۳۰۱)</div></td></tr> <tr><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td><td class="diff-marker"></td><td style="background-color: #f8f9fa; color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #eaecf0; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><br></td></tr> <tr><td class="diff-marker" data-marker="−"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #ffe49c; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[مقالات کتاب‌شناسی]]</div></td><td class="diff-marker" data-marker="+"></td><td style="color: #202122; font-size: 88%; border-style: solid; border-width: 1px 1px 1px 4px; border-radius: 0.33em; border-color: #a3d3ff; vertical-align: top; white-space: pre-wrap;"><div>[[<ins style="font-weight: bold; text-decoration: none;">رده:</ins>مقالات کتاب‌شناسی]]</div></td></tr> </table>

Mkhaghanif