فقه مقاومت (منابع مطالعاتی): تفاوت میان نسخه‌ها

→ تفاوت با ویرایش قدیمی‌تر

دیداریویکی‌متن

@@ خط ۱: / خط ۱: @@
 {{منابع مطالعاتی}}
-[[فقه مقاومت]] یکی از عناوین و شاخه‌های فقه مضاف در باب فقه سیاسی و فقه اجتماعی می‌باشد. اگر چه در گذشته در ابواب فقه سنتی در باب جهاد و امر به معروف می‌توان ردپایی از بحث دفاع و مقاومت دید ولی با توجه به موضوعات جدید جایگاه ویژه‌ای در فقه معاصر پیدا کرده است.
+[[فقه مقاومت]] شاخه‌ای از فقه‌های مضاف و زیرمجموعه [[فقه سیاسی]] و [[فقه اجتماعی]] است که به احکام مرتبط با مقابله با سلطه خارجی، استبداد داخلی و حفظ حاکمیت اسلامی می‌پردازد. ریشه‌های فقه مقاومت را می‌توان ذیل ابوابی مانند [[جهاد]] و [[امر به معروف و نهی از منکر]] پیگیری کرد، ولی به دلیل تحولات سیاسی-اجتماعی دوره معاصر، به صورت مفهومی مستقل در فقه مورد بررسی قرار گرفته است.
-امروزه نظام سلطه و استکبار جهانی برای فشار و استعمار و استثمار هر چه بیشتر کشورهای اسلامی انواع و اقسام فشارهای سیاسی، نظامی، امنیتی، اقتصادی، رسانه ای، فرهنگی و... را بر آنها وارد کرده که به تناسب این‌گونه جنگ‌های ترکیبی و نامتقارن، موضوعات مقاومت از جمله مقاومت سیاسی، نظامی، اقتصادی، فرهنگی و... شکل گرفته است که فقه مقاومت شامل همه آنهاست.
+مواجهه برخی از کشورهای اسلامی در برابر فشارهای متعدد جهانی ازجمله فشارهای سیاسی، نظامی، امنیتی، اقتصادی، رسانه‌ای و فرهنگی و به تناسب آن شکل‌گیری جنگ‌های ترکیبی و نامتقارن، از عوامل توجه به مقاومت در ابعاد گوناگون آن ازجمله سیاسی، نظامی، اقتصادی و فرهنگی در میان مسلمانان شده است و همه این ابعاد را می‌توان ذیل عنوان کلی فقه مقاومت مورد بحث قرار داد.
-فقه مقاومت وظیفه دولت‌های اسلامی، آحاد مردم و جبهه‌های محور مقاومت در احکام وضعی و تکلیفی هر یک از اقسام فقه مقاومت و مسائل مرتبط با آن را در مواجهه با ظلم، استکبار، اشغالگری و هژمونی قدرت‌های سلطه‌گر تبیین می‌کند. از جمله ادله‌ای که در باب فقه مقاومت مطرح می‌شود به قاعده نفی سبیل، [[قاعده وجوب إعداد قوه (بازدارندگی)]]، قاعده وجوب دفاع عن حیاض اسلام، قاعده حرمت اعانه بر إثم، [[قاعده لاضرر (منابع مطالعاتی)|قاعده لاضرر]] و... می‌توان اشاره کرد.
+فقه مقاومت در سه محور اصلی مورد توجه قرار گرفته است: مقابله با سلطه خارجی، استبداد داخلی و نفوذ فرهنگی. فقها و پژوهشگران فقهی وجوب مقاومت در برابر سلطه خارجی را مستند به قرآن، سنت، اجماع و عقل کرده‌اند و معتقدند قواعدی مانند [[قاعده نفی سبیل|نفی سبیل]]، [[قاعده اعداد قوة|اعداد قوة]] (بازدارندگی)، [[وجوب دفاع از جامعه اسلامی]] و [[حرمت فروش سلاح به دشمنان دین]] بر این نوع از مقاومت تأکید دارد. آنان همچنین به آموزه‌هایی مانند خروج از سلطه حکومت جائر، حرمت اعانه بر اثم، حرمت همکاری با طاغوت، [[امر به معروف و نهی از منکر]] و [[تقیه]] برای مقاومت در برابر استبداد داخلی استناد کرد‌ه‌اند. حرمت نگهداری [[کتب ظلال]]، صدور احکام [[ارتداد]] و مقابله با بدعت‌ها هم ازجمله مستندات مقابله با نفوذ فرهنگی دانسته شده است.
-برخی معاصرین، مقاومت را به ۱.مقاومت فردی: دفاع از جان، مال و ناموس ۲.مقاومت جمعی: مقابله با حاکم ظالم و مستبد ۳.مقاومت جمعی: در مقابله با اشغال و نفوذ بیگانگان کافر بر سرزمین‌های اسلامی، تقسیم کرده‌اند.
 ==کتاب‌ها==
 === فارسی ===
@@ خط ۳۱: / خط ۲۹: @@
 # چیستی «راهبرد مقاومت» در اندیشه مقام معظم رهبری و تحلیل مبانی عقلی آن از منظر فقه سیاسی، مهدی درگاهی، [[فصلنامه حکومت اسلامی]]، سال ۲۸، شماره ۲، شماره ۱۰۸، تابستان ۱۴۰۲ش. [https://iranjournals.nlai.ir/bitstream/handle/123456789/1040128/814ED49E8DE27CF5B3DB9A4177A272EF.pdf?sequence=1&isAllowed=y متن مقاله را اینجا مطالعه کنید]
 # فقه حکومتی و بسط گفتمان مقاومت فرهنگی، سید حنیف رضازاده و عابدین مومنی، فصلنامه پژوهش‌نامه فقه اجتماعی، سال ۱۱، شماره ۲۲، بهار و تابستان ۱۴۰۲ش. [https://digilib.feqhemoaser.com/persian-articles/فقه-حکومتی-و-بسط-گفتمان-مقاومت-فرهنگی/ متن مقاله در کتابخانه فقه معاصر]
-# نگاهی به گستره مقاومت و حدود عقب نشینی از منظر فقه سیاسی، محمدرسول فخره و سید احسان رفیعی علوی، دوفصلنامه علمی "[[پژوهش نامه فقه اجتماعی|پژوهش‌نامه فقه اجتماعی]]"، سال دهم، شماره ۲، بهار و تابستان ۱۴۰۱ش. [https://sj.isu.ac.ir/article_76384_866f347aa27cc53d99287c788ca46c79.pdf متن مقاله را اینجا مطالعه کنید]
+# نگاهی به گستره مقاومت و حدود عقب‌نشینی از منظر فقه سیاسی، محمدرسول فخره و سید احسان رفیعی علوی، دوفصلنامه علمی "[[پژوهش نامه فقه اجتماعی|پژوهش‌نامه فقه اجتماعی]]"، سال دهم، شماره ۲، بهار و تابستان ۱۴۰۱ش. [https://sj.isu.ac.ir/article_76384_866f347aa27cc53d99287c788ca46c79.pdf متن مقاله را اینجا مطالعه کنید]
 # نظریۀ جهاد ذبّی در اندیشۀ آیت‌الله محمد‌‌‌‌جواد فاضل لنکرانی و نسبت آن با فقه مقاومت، محمد خسروی و سید جواد حسینی‌خواه، مجله [[مطالعات فقه سیاست]]، شماره ۴، پاییز و زمستان ۱۴۰۱ش. [https://spj.markazfeqhi.com/article_704516_4b29d471ef8d084a0e20cbef7064a530.pdf متن مقاله را اینجا مطالعه کنید]
 # مقاومت در قرآن، سلمان نگهبان و رحیم ابوالحسینی، اندیشه تقریب، سال شانزدهم، شماره دوم، تابستان ۱۳۹۹ش. [https://taqribstudies.ir/publication/wp-content/uploads/2022/06/andish39-2.pdf متن مقاله را اینجا مطالعه کنید]
@@ خط ۶۳: / خط ۶۱: @@
 # سخنرانی محمدجواد فاضل لنکرانی در همايش «نظریه جهاد ذبّی و نسبت آن با فقه مقاومت» در مرکز فقهی ائمه اطهار(ع)، ۱۳ آذر ۱۳۹۸ش. [https://fazellankarani.com/persian/news/22466/ متن بیانات را اینجا مطالعه کنید]
 # اصول و مبانی «فقه مقاومت» از منظر آیت‌الله مکارم شیرازی، ۵ خرداد ۱۳۹۷ش. [https://makarem.ir/news/fa/News/Details/410251 متن را اینجا مطالعه کنید]
+[[رده:مدخل‌های ۱۴۰۵]]