فقه معاصر:پیش‌نویس آیه ۱۱۹ سوره نساء: تفاوت میان نسخه‌ها

و سخت گمراهشان کنم و به آرزو (های باطل و دور و دراز) درافکنم و دستور دهم تا گوش حیوانات ببرند (که اینها نصیب بتهاست) و امر کنم تا خلقت خدا را تغییر دهند، و (ای بندگان بدانید) هر کس شیطان را دوست گیرد نه خدا را، سخت زیان کرده زیانی آشکار.

در آیات ۱۱۷ تا ۱۲۱ سوره نساء به برنامه شیطان برای گمراهی انسان‌ها و در پایان به مجازت جهنم برای شیطان و پیروانش اشاره شده است.<ref>مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ج۴، ص۱۳۴-۱۳۵.</ref> در آیه ۱۱۹ سوره نساء شیطان اعلام می‌کند که درصدد گمراه‌ساختن انسان‌ها برخواهد آمد، آرزوهای دنیوی را در دل آنان می‌گذارد و آنان را به بریدن گوش حیوانات و تغییر خلق خدا فرمان می‌دهد.<ref>طبرسی، مجمع البیان، ج۳، ص۱۷۳.</ref> در پایان آیه نیز خداوند به پیروان شیطان هشدار می‌دهد که هر کس به جای خدا، شیطان را برگزیند و او را دوست خود قرار دهد، به سختی زیان خواهد کرد.<ref>طبرسی، مجمع البیان، ج۳، ص۱۷۴.</ref>

به گفته مفسران «تبتیک» به معنای قطع‌کردن، به یکی از سنت‌های بت‌پرستان اشاره دارد که آنان برای تقرب به بت‌ها، برخی حیواناتشان را برای بت قرار داده، با بریدن یا پاره‌کردن گوش آنها، تمام منافعشان (مانند خوردن گوشت و سوارشدن) را بر خود حرام می‌کردند.<ref>برای نمونه نگاه کنید به: طبری، جامع البیان، ج۵، ص۱۸۰؛ طوسی، التبیان، ج۳، ص۳۳۴؛ طباطبایی، المیزان، ج۵، ص۸۴؛ مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ج۴، ص۱۳۷؛ ابن‌عاشور، التحریر و التنویر، ج۴، ص۲۵۸.</ref>

در بخشی از آیه ۳۰ سوره روم (لا تبدیل لخلق الله) آفرینش خدا تغییرناپذیر معرفی شده است. علیرضا اعرافی از این بخش از آیه دو برداشت متفاوت ارائه کرده است که طبق یک برداشت، محتوای آیه ۳۰ سوره روم در مقابل محتوای آیه ۱۱۹ سوره نساء قرار می‌گیرد، اما طبق برداشت دوم، آیه ۳۰ سوره روم مفاد یکسانی با آیه ۱۱۹ سوره نساء دارد. بر اساس برداشت نخست، در آیه ۳۰ سوره روم تغییر در خلق الله امری ناممکن قلمداد شده است، این در حالی است که آیه ۱۱۹ سوره نساء تغییر در خلق الله امری ممکن انگاشته، ولی از انجام آن نهی شده است. اما طبق برداشت دوم، جملۀ «لا تبدیل لخلق الله» جمله خبری است که با هدف نهی به‌کار رفته است و معنای آن چنین است که نباید خلق خدا را به چیز دیگری تبدیل کرد.<ref>اعرافی، مکاسب محرمه، ج۴، ص۲۲۳.</ref> او برداشت دوم را ناصحیح می‌خواند، با این حال معتقد است، دو آیه یادشده با هم ناسازگاری ندارند؛ زیرا در آیه ۱۱۹ سوره نساء از تغییر خلق الله (تغییرات روبنایی و سطحی) نهی شده، اما در آیه سوره ۳۰ روم از تبدیل آن (تغییر زیربنایی و عمیق) نهی صورت گرفته است.<ref>اعرافی، مکاسب محرمه، ج۴، ص۲۲۴.</ref>

=== حرمت تغییر جسمی در مخلوقات ===

محمدرضا نجفی طبسی با استناد به این آیه معتقد است هر تغییری در خلقت خدا حرام است، مگر آنکه دلیلی بر جواز آن اقامه شود.<ref>نجفی طبسی، المنیة فی حکم الشارع و اللحیة، ص۱۴.</ref> فیض کاشانی نیز علاوه بر حرمت تغییرات جسمی، آیه را ناظر به حرمت تغییرات معنوی در مخلوقات خدا می‌داند و معتقد است تغییر در امور معنوی نیز از مصادیق «تغییر خلق‌ الله» به شمار می‌آید.<ref>فیض کاشانی، تفسیر الصافی، ج۱، ص۵۰۱.</ref>

=== حرمت تغییرات همسو با اطاعت شیطان ===

[[محمدطاهر بن عاشور]]، مفسر اهل‌سنت، نیز در این آیه تغییر خلق الله را شامل همه تغییرات نمی‌داند، بلکه معتقد است این آیه تنها بر حرمت تغییراتی دلالت دارد که نوعی طاعت شیطان به‌شمار آید، مانند تغییراتی که نشانه برخی نحله‌های شیطانی هستند.<ref>ابن‌عاشور، التحریر و التنویر، ج۴، ص۲۵۸-۲۵۹.</ref>

=== حرمت تبعیت از شیطان ===

== کارکردها در مباحث فقهی ==

=== زینت‌های دائمی ===

مالکیه و حنابله با استدلال به این آیه وصل مو را مطلقا حرام دانسته‌اند. شافعی‌ها این عمل را برای زنان بدون شوهر حرام، و آن را برای زنان شوهردار (منوط به اجازه شوهر) جایز می‌دانند. اما حنفیه معتقدند این عمل در صورتی که با موی آدمیان نباشد، بی‌اشکال است.<ref>کنعان، الموسوعة الطبیة الفقهیة، ص۵۸۷.</ref>

=== عقیم‌سازی (حیوان یا انسان) ===

=== ترمیم بکارت ===

=== پیوند اعضا ===

=== شبیه‌شدن به جنس مخالف ===