|
|
| خط ۱: |
خط ۱: |
| {{ambox
| |
| |style= background: #FFE4B5
| |
| |type=content
| |
| |image=[[پرونده:Writing.png|100px]]
| |
| |text= '''هشدار!''' این صفحه از روز [[۳۰]] [[مرداد]] [[۱۴۰۵]] در حال '''بهروزسانی''' است.
| |
| {{سخ}}پس از نهاییشدن، این برچسب برداشته میشود.}}
| |
| =فقه خانواده(منابع مطالعاتی)=
| |
| فقه خانواده از عناوین مطرح در فقه معاصر است که به بررسی احکام و روابط خانوادگی بر پایه منابع و مبانی فقه اسلامی میپردازد. بخش مهمی از این احکام در ابواب نکاح، طلاق، نفقه، حضانت، ولایت و ارث مطرح شده و مسئله استقلال فقه خانواده به عنوان یک حوزه منسجم فقهی مورد توجه قرار گرفته است.
| |
| از مبانی این حوزه، جایگاه و اهداف خانواده در شریعت، مبنای حقوق و تکالیف اعضای خانواده، نقش عرف و مصلحت و نسبت احکام اولیه و ثانویه است. همچنین روش استنباط احکام خانواده از کتاب، سنت، اجماع و عقل و تأثیر شرایط اجتماعی در فهم موضوعات، از مباحث بنیادین آن به شمار میرود.
| |
| پرسشهای اصلی عبارتاند از: آیا فقه خانواده دانشی مستقل است؟ مبانی و اصول حاکم بر استنباط احکام آن چیست؟ جایگاه عرف و مصلحت خانواده در استنباط و اجرای احکام چگونه است؟ و چه نسبتی میان فقه خانواده و فقه زنان، فقه کودک، فقه اجتماعی و حقوق خانواده وجود دارد؟
| |
| در دوره معاصر، تحولات اجتماعی و تغییر الگوهای خانواده، زمینه توجه بیشتر به چیستی، مبانی، قلمرو و روش استنباط احکام فقه خانواده را فراهم کرده و در این زمینه کتابها، مقالات و پژوهشهای متعددی منتشر شده است.
| |
| ==کتاب==
| |
| ===فارسی===
| |
| #قلمرو مداخلهی حکومت اسلامی در مقررات تشکیل خانواده از منظر فقه و حقوق با تاکید بر مقاصد الشریعه، محمدعلی محمدی نیا، شیراز، نشر شاهچراغ، ۱۴۰۵ش.[https://pic.ketab.ir/DataBase/bookpdf/05/14050219337.pdf برای مطالعه صفحات نخست کتاب کلیک کنید]
| |
| #اصول حاکم بر نظام حقوقی خانواده در اسلام (اصول ناظر بر ماهیت جمعی و ماهیت اجتماعی خانواده)، فریبا حاجیعلی، تهران، دانشکده غیردولتی غیرانتفاعی رفاه، ۱۴۰۴ش.[https://pic.ketab.ir/DataBase/bookpdf/04/14040922077.pdf برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #فقه و حقوق اداره خانواده، جواد حبیبیتبار، سید موسی موسوی، تهران، نوین آیین، ۱۴۰۳ش.[https://pic.ketab.ir/DataBase/bookpdf/03/14030918090.pdf برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #کاربرد فقه در حقوق خانواده، منیره حیدری، تهران، امتداد حکمت، ۱۴۰۳ش.[https://pic.ketab.ir/DataBase/bookpdf/03/14030821208.pdf برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #طراحی نظام جامع حمایت خانواده در فقه و نظام حقوقی ایران، فرجالله هدایتنیا، قم، [[پژوهشکده حوزه و دانشگاه]]، ۱۴۰۲ش.[https://pic.ketab.ir/DataBase/bookpdf/00/14001215451.pdf برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #قواعد فقه حاکم بر خانواده، سیده زهرا موسوی، زهرا فهرستی، قم، پژوهشگاه حوزه و دانشگاه، ۱۴۰۱ش.[https://rihu.ac.ir/file/download/gsiBook/65f687cec7982-.pdf برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #پژوهشهای نوین در فقه خانواده، عابدین مومنی، حامد صدقی، تهران، [[دانشگاه بینالمللی مذاهب اسلامی]]، ۱۴۰۱ش.[https://pic.ketab.ir/DataBase/bookpdf/02/14020218627.pdf برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #قواعد فقه کاربردی در حقوق خانواده، سید ابوالقاسم نقیبی، تهران، [[انتشارات سمت]]، ۱۴۰۰ش. [https://pic.ketab.ir/DataBase/bookpdf/03/14030418260.pdf برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #حقوق خانواده در اسلام، پویا عنبرستانی، کرج، نشر پاپریک، ۱۴۰۰ش.[https://pic.ketab.ir/DataBase/bookpdf/00/1400211089.pdf برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #قواعد فقهی خانواده، لیلا ثمنی، قم، [[دانشگاه ادیان و مذاهب]]، ۱۳۹۹ ش،[https://pic.ketab.ir/DataBase/bookpdf/00/1400815216.pdf برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #تشکیل خانواده از منظر فقه و حقوق موضوعه، [[جواد حبیبیتبار]]، قم، [[مرکز بینالمللی ترجمه و نشر المصطفی (ص)]]، ۱۳۹۸ش،[https://pic.ketab.ir/DataBase/bookpdf/98/98b16947.pdf برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #فقه خانواده در جهان معاصر، وهبه زحیلی، عبدالعزیز سلیمی (مترجم)، تهران، [[انتشارات احسان]]، ۱۳۹۷ش (چاپ ششم؛ سال تألیف عربی متفاوت است).[https://www.gisoom.com/book/1751897/کتاب-احکام-آداب-حقوق-و-مسئولیتها-فقه-خانواده-در-جهان-معاصر/ برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #قواعد فقه خانواده، فهیمه ملکزاده، تهران، انتشارات مجد، ۱۳۹۶ش.[https://pic.ketab.ir/DataBase/bookpdf/96/96810125.pdfبرای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #مبانی حقوق خانواده در اسلام و غرب، فائزه عظیمزادهاردبیلی و عاطفه ذبیحیبیدگلی، تهران، [[دانشگاه امام صادق(ع)]]، ۱۳۹۶ش.[https://pic.ketab.ir/DataBase/bookpdf/96/96516040.pdf برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #خانواده در اسلام: گفتارهایی کوتاه پیرامون خانواده، سیدمحمد صدر، مترجم:مهدی نوری کیذقانی، قم، دفتر نشر معارف ، ۱۳۹۵ش.[https://noorlib.ir/book/view/56538/%D8%AE%D8%A7%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%AF%D9%87-%D8%AF%D8%B1-%D8%A7%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85:-%DA%AF%D9%81%D8%AA%D8%A7%D8%B1%D9%87%D8%A7%DB%8C%DB%8C-%DA%A9%D9%88%D8%AA%D8%A7%D9%87-%D9%BE%DB%8C%D8%B1%D8%A7%D9%85%D9%88%D9%86-%D8%AE%D8%A7%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%AF%D9%87?pageNumber=3&viewType=pdf برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #خانواده در اسلام، [[حسین بستان]]، قم، [[پژوهشکده حوزه و دانشگاه]]، ۱۳۹۰ش.[https://ofoghandisha.com/wp-content/uploads/2025/09/04-2.pdf برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #فلسفه حقوق خانواده در اسلام و غرب، ابوالفضل بورغانیفراهانی، تهران، اندیشه آفاق، ۱۳۸۹ش.[https://pic.ketab.ir/DataBase/bookpdf/89/89323022.pdf برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #خانواده از دیدگاه فقه و حقوق اسلامی، قدرتالله مشایخی، قم، [[دانشگاه الزهرا(س)]]، ۱۳۸۸ش.[https://samt.ac.ir/file/download/gsiBook/12371557915796file.pdf برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #فلسفه حقوق خانواده: نقد و بررسی قوانین خانواده در ایران، [[فرجالله هدایتنیا]]، تهران، شورای فرهنگی اجتماعی زنان و خانواده، روابط عمومی، ۱۳۸۸ش.[https://pic.ketab.ir/DataBase/bookpdf/88/88610089.pdf برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #فلسفه حقوق خانواده: مبانی و منابع، [[محمود حکمتنیا]]، مهدی میرداداشی، فرجالله هدایتنیا، تهران، ایران، شورای فرهنگی اجتماعی زنان و خانواده، روابط عمومی، ۱۳۸۶ش.[https://pic.ketab.ir/DataBase/bookpdf/88/88817167.pdf برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #فقه خانواده، علیاصغر الهامینیا، قم، ایران، سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، نمایندگی ولیفقیه، مرکز تحقیقات اسلامی، ۱۳۸۶ش.[https://lib.eshia.ir/26402/1/0 برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #مبانی فقهی تنظیم خانواده، سید حسن خمینی، تهران، [[پژوهشکده امام خمینی(س) و انقلاب اسلامی|انتشارات پژوهشکده امام خمینی(س) و انقلاب اسلامی]]، معاونت پژوهشی، ۱۳۸۲ش.[http://www.imam-khomeini.ir/fa/NewsPrint.aspx?ID=2734 برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #نظام خانواده در اسلام، حسین انصاریان، قم، انتشارات امابیها(س)، ۱۳۸۰ش.[https://noorlib.ir/book/view/05856 برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #حقوق خانواده در قانون مدنی جمهوری اسلامی ایران، علیمحمد یثربی قمی، قم، [[سازمان تبلیغات اسلامی]]، ۱۳۷۶ش.[https://pic.ketab.ir/DataBase/bookpdf/87/87430014.pdf برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| ===عربی===
| |
| #الأسرة في الإسلام، [[محمد صدر]]، نجف اشرف، [[هیئة تراث الشهید السعید السید محمد صدر]]، ،۲۰۲۴م.[https://alturaath.com/book/%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%B3%D8%B1%D8%A9%20%D9%81%D9%8A%20%D8%A7%D9%84%D8%A5%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85?bookID=391 برای مطالعه کلیک کنید] (کتاب توسط مهدی نوری کیذقانی ترجمه شده است)
| |
| #فقه نظام الاسرة في القرآن الکريم، غدیر حمودی، بیروت ، دار الولاء - ،۱۳۹۰ش،۱۴۲۳ق،۲۰۱۱م.[https://noorlib.ir/book/view/155324/%D9%81%D9%82%D9%87-%D9%86%D8%B8%D8%A7%D9%85-%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B3%D8%B1%D8%A9-%D9%81%D9%8A-%D8%A7%D9%84%D9%82%D8%B1%D8%A2%D9%86-%D8%A7%D9%84%DA%A9%D8%B1%D9%8A%D9%85?viewType=pdf برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #فقه الاسرة بحوث فی الفقه المقارن و الاجتماع، حسن موسی صفار، بیروت ، دارالهادی، ۲۰۱۱م.[https://noorlib.ir/book/view/89494/%D9%81%D9%82%D9%87-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%B3%D8%B1%D8%A9?viewType=pdf برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #فقه الأسرة، أحمد علي طه ريان، مدینه، جامعة المدینة العالمیة، ۲۰۰۹م.[https://lib.efatwa.ir/44213/1/1 برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #فقه الاسرة: بحث مقارن لنظام الاسرةوحقوقها في ضوء الکتاب و السنة و القوانين الوضعية، فاضل صفار، لبنان، مرکز الفقاهةللدراسات و البحوث الفقهیة، ۱۳۸۵ش،۱۴۲۷ ق،۲۰۰۶ م.[https://noorlib.ir/book/info/162812/%D9%81%D9%82%D9%87-%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B3%D8%B1%D8%A9:-%D8%A8%D8%AD%D8%AB-%D9%85%D9%82%D8%A7%D8%B1%D9%86-%D9%84%D9%86%D8%B8%D8%A7%D9%85-%D8%A7%D9%84%D8%A7%D8%B3%D8%B1%D8%A9-%D9%88-%D8%AD%D9%82%D9%88%D9%82%D9%87%D8%A7-%D9%81%D9%8A-%D8%B6%D9%88%D8%A1-%D8%A7%D9%84%DA%A9%D8%AA%D8%A7%D8%A8-%D9%88-%D8%A7%D9%84%D8%B3%D9%86%D8%A9-%D9%88-%D8%A7%D9%84%D9%82%D9%88%D8%A7%D9%86%D9%8A%D9%86-%D8%A7%D9%84%D9%88%D8%B6%D8%B9%D9%8A%D8%A9 برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #الأسرة و نظامها في الإسلام، مرکز علمی تحقیقاتی دار العرفان الشیعی،قم، انصاريان، ۲۰۰۴م.[https://noorlib.ir/book/info/12814/%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%B3%D8%B1%D8%A9-%D9%88-%D9%86%D8%B8%D8%A7%D9%85%D9%87%D8%A7-%D9%81%D9%8A-%D8%A7%D9%84%D8%A5%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85 برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #فقه الأسرة المسلمة، ایوب حسن، قاهره، دار السلام، ۱۴۲۳ق،۲۰۰۳ م.[https://noorlib.ir/book/view/66162/%D9%81%D9%82%D9%87-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%B3%D8%B1%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B3%D9%84%D9%85%D8%A9?viewType=pdfبرای مطالعه کلیک کنید.]
| |
| #فلسفة نظام الأسرة في الإسلام، احمدکبیسی، العین، دار الکتاب الجامعي، ۲۰۰۳م.[https://noorlib.ir/book/view/101267/%D9%81%D9%84%D8%B3%D9%81%D8%A9-%D9%86%D8%B8%D8%A7%D9%85-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%B3%D8%B1%D8%A9-%D9%81%D9%8A-%D8%A7%D9%84%D8%A5%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85/?viewType=pdf برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #الأسرة المسلمة و تحديات العصر، حسن محمدحفناوی، ابوظبی، المجمع الثقافي، ۲۰۰۱م.[https://noorlib.ir/book/view/74355/%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%B3%D8%B1%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B3%D9%84%D9%85%D8%A9-%D9%88-%D8%AA%D8%AD%D8%AF%D9%8A%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D8%B9%D8%B5%D8%B1/?viewType=pdf برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #محاضرات في نظام الأسرة في الإسلام، محمود حموده و تیستر طه و نصر علی نصر و عماد قدومی، عمان، دار الفرقان، ۱۹۹۲م.[https://noorlib.ir/book/info/101272/%D9%85%D8%AD%D8%A7%D8%B6%D8%B1%D8%A7%D8%AA-%D9%81%D9%8A-%D9%86%D8%B8%D8%A7%D9%85-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%B3%D8%B1%D8%A9-%D9%81%D9%8A-%D8%A7%D9%84%D8%A5%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85 برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #نظام الإسلام، سمیح عاطف زین، بیروت، دار الکتاب اللبناني، ۱۹۸۹م.[https://noorlib.ir/book/info/80099/%D9%86%D8%B8%D8%A7%D9%85-%D8%A7%D9%84%D8%A5%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85 برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #نظام الأسرة في الإسلام، باقر شریف قرشی، بیروت، دار الأضواء، ۱۴۰۸ ق-۱۹۸۸ م.[https://noorlib.ir/book/view/77512/%D9%86%D8%B8%D8%A7%D9%85-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%B3%D8%B1%D8%A9-%D9%81%D9%8A-%D8%A7%D9%84%D8%A5%D8%B3%D9%84%D8%A7%D9%85?viewType=pdfبرای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #تنظيم الأسرة و تنظيم النسل، محمدابوزهره، قاهره، دار الفکر العربي، ۱۹۷۶م.[https://noorlib.ir/book/view/82684/%D8%AA%D9%86%D8%B8%D9%8A%D9%85-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%B3%D8%B1%D8%A9-%D9%88-%D8%AA%D9%86%D8%B8%D9%8A%D9%85-%D8%A7%D9%84%D9%86%D8%B3%D9%84/?pageNumber=2&viewType=pdf برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #أحكام الأسرة في الشريعة الإسلامية، مصطفی السباعی، دمشق، دار القلم، ۱۳۸۰ق/۱۹۶۱م.[https://academic.univeyes.net/academy/women0000/Women00925.pdf برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #فقه الأسرة المقارن، عبدالرحمن الجزيري، بیروت، دار الکتب العلمیة،۱۳۵۸ق/۱۹۳۹م.[https://drive.uqu.edu.sa/_/mmadmawi/files/fq.pdf برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| ==مقالات==
| |
| ===فارسی===
| |
| #طراحی ساختار جامع فقه خانواده،فرج الله هدایتنیا، [[فصلنامه حقوق اسلامی]]، شماره ۷۶، ۱۴۰۲ش.[https://hoquq.iict.ac.ir/article_704781_4ab353ca8e5bc43b1a81140199139855.pdf برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #واکاوی ماهیت نهاد خانواده در فقه امامیه و حقوق ایران، سید ابوالقاسم نقیبی و معصومه شهریاری، [[فصلنامه مطالعات فقه و حقوق اسلامی]]، شماره ۷۰، سال ۱۴۰۱ش.[https://jfr.sbu.ac.ir/article_102719_4f18b49b993ff5f276a692742de01467.pdf برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #اصول حاکم بر دادرسی های خانواده در فقه و حقوق با رویکردی به آرای امام خمینی (س)، حبیب صادقی و سید مهدی قریشی و محمدحسن جوادی، [[فصلنامه پژوهشنامه متین]] - سال ۱۴۰۱ش- دوره ۲۴- شماره ۹۵.[https://matin.ri-khomeini.ac.ir/article_160224_96259b8cb7d6760179810378cd2b41e9.pdf برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #انواع مسئولیت تشکیل خانواده در فقه نظام جامع خانواده، سید محمد طباطبائی و [[سید منذر حکیم]]، [[دوفصلنامه مطالعات اسلامی زنان و خانواده]]، شماره ۱۵، ۱۴۰۰ش.[https://pubs.jz.ac.ir/article_145124_cd9710f903a190d004c26a86b2eb2d15.pdf برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #ظرفیتهای فقه امامیه و بهروزرسانی فقه خانواده، فرجالله هدایتنیا، تهران، [[فصلنامه مطالعات فقهی حقوقی زن و خانواده]]،دوره ۱، شماره۲ ۱۳۹۷ش.[https://zan-khanevade.urd.ac.ir/article_82353_75ecc7815c90984683f5428c68f09933.pdf برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #قواعد اختصاصی فقه خانواده و کاربرد آن در قانون مدنی، سید ابوالقاسم نقیبی، [[دانشگاه امام صادق]]، [[دو فصلنامه فقه و حقوق خانواده]]، شماره ۵۵، ۱۳۹۰ش.[https://flj.isu.ac.ir/article_39433_b6339541958d9ab4daf28fdd7f5784ed.pdf برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #معرفی پژوهش «فقه و حقوق خانواده و فلسفه آن»، محمدجواد کاظمیپور، تهران، [[فصلنامه حقوق اسلامی]]،شماره ۹، ۱۳۸۵ش.[https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/108811/%D9%85%D8%B9%D8%B1%D9%81%DB%8C-%D9%BE%DA%98%D9%88%D9%87%D8%B4-%D9%81%D9%82%D9%87-%D9%88-%D8%AD%D9%82%D9%88%D9%82-%D8%AE%D8%A7%D9%86%D9%88%D8%A7%D8%AF%D9%87-%D9%88-%D9%81%D9%84%D8%B3%D9%81%D9%87-%D8%A7%D9%86 برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| ===عربی===
| |
| #عناية فقهاء الغرب الإسلامي بفقه الأسرة وأثره على الاستقرار الأسري مع نماذج تطبيقية، بشرى الزرقاني، مجلة المدونة، مجمع الفقه الإسلامي بالهند، مج۱۲, ع۴۵، ۲۰۲۵م.[https://search.mandumah.com/Record/1626333 برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #مقومات الأسرة المسلمة، عبدالکریم بوداود، الرباط، مراکش، منار الإسلام ، ۱۴۴۵ق/۲۰۲۴م.[https://islamanar.com/wp-content/uploads/2024/08/%D9%85%D9%82%D9%88%D9%85%D8%A7%D8%AA-%D8%A7%D9%84%D8%A3%D8%B3%D8%B1%D8%A9-%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B3%D9%84%D9%85%D8%A9.pdf برای مطالعه کلیک کنید]
| |
| ==پایانامه==
| |
| ===فارسی===
| |
| #تحلیل و بررسی فقه خانواده با رویکرد به جامعیت قرآن کریم، احمد توکلی، کارشناسی ارشد، دانشگاه علوم و معارف قرآن کریم - دانشکده علوم قرآنی میبد، ۱۳۹۵ش.[https://alefbalib.com/index.aspx?pid=256&PdfID=464917&fv=trueبرای مطالعه کلیک کنید]
| |
| #قواعد فقهی قرانی در فقه خانواده، (یک مطالعه تطبیقی)، سعد حاتم، کارشناسی ارشد، جامعه المصطفی العالمیه، دانشگاه مجازی المصطفی (ص)، ۱۳۹۹ش.[https://ganj.irandoc.ac.ir/#/articles/59761749d1b8fbc1eafbcb82f74d52f2 برای مطالعه چکیده کلیک کنید]
| |
|
| |
|
| ==منابع دیگر==
| |
|
| |
| # صوت درس خارج سیدمنذرحکیم درباره فقه نظام خانواده،۱۳۹۷ [https://monzerhakim.ir/fa/?p=991 برای گوش کردن کلیک کنید]
| |
| # .دوفصلنامه علمی "فقه و حقوق خانواده" اولین نشریه تخصصی در حوزه فقه و حقوق خانواده است که درحال حاضر ۳۰دوره به صورت مقاله، چاپ کرده است.[https://flj.isu.ac.ir/ برای مطالعه فصلنامه ها کلیک کنید]
| |