|
|
| (۵۳ نسخهٔ میانی ویرایش شده توسط ۲ کاربر نشان داده نشد) |
| خط ۱: |
خط ۱: |
| '''چکیده:'''
| |
|
| |
|
| [[عورت‌انگاری زنان]] به دیدگاهی فقهی یا روایی گفته می‌شود که زن یا بخش گسترده‌ای از بدن و حضور اجتماعی او را در شمار عورت دانسته و بر پوشاندن یا محدودکردن آشکارشدن آن تأکید می‌کند. این موضوع در فقه معاصر ذیل مباحث ستر، [[حجاب اجباری|حجاب]]، نگاه، زینت، صدای زن، [[حضور اجتماعی زنان]] و [[کرامت انسانی]] بررسی می‌شود و به‌عنوان یکی از مباحث محل گفت‌وگو در [[فقه زنان معاصر]] شناخته می‌شود.
| |
|
| |
| درباره عورت‌انگاری زنان پرسش‌هایی پیش روی فقه معاصر مطرح است؛ از جمله: آیا روایت «[[المرأة عورة]]» از نظر سند و دلالت معتبر است؟ محدوده عورت زن در فقه چیست؟ چه تفاوتی میان عورت صلاتی و عورت ناظری وجود دارد؟ آیا عرف، زمان و مکان در تعیین محدوده پوشش زن تأثیر می‌گذارد؟ آیا می‌توان از عنوان عورت، محدودیت حضور اجتماعی زنان را استنباط کرد؟ نسبت عورت‌انگاری زنان با اختیار فردی، حقوق اجتماعی زنان و کرامت انسانی چگونه قابل تبیین است؟
| |
|
| |
| برخی فقیهان با استناد به روایات و آرای فقهی، همه بدن زن جز صورت و گاه دست‌ها را عورت دانسته‌اند؛ در برابر، گروهی میان عورت در نماز و عورت در برابر نامحرم تفاوت نهاده و دلالت روایت «المرأة عورة» بر تمام بدن زن یا محدودیت حضور اجتماعی او را نپذیرفته‌اند. همچنین درباره تأثیر عرف و شرایط اجتماعی بر احکام پوشش، نسبت میان حکم فقهی عورت و [[کرامت زن]]، و امکان تفکیک میان وجوب پوشش و منع حضور اجتماعی دیدگاه‌های گوناگونی مطرح شده است.
| |
|
| |
| در پژوهش‌های فقهی، حدیثی، تفسیری، تاریخی و اجتماعی، کتاب‌ها، مقالات و پایان‌نامه‌های متعددی درباره این موضوع منتشر شده است. این آثار بیشتر به بررسی اعتبار و دلالت روایت «المرأة عورة»، حدود عورت زن، تفاوت عورت صلاتی و ناظری و پیامدهای اجتماعیِ تلقی زن به‌عنوان عورت پرداخته‌اند؛ بااین‌حال، مطالعه جامع نسبت میان این مفهوم و حقوق، اختیار و حضور اجتماعی زنان همچنان به بررسی بیشتر نیاز دارد.
| |
|
| |
| ====== فارسی ======
| |
|
| |
| # مسئله عفاف ( بخش چهارم کتاب)، مهدی شجریان، قم، کتاب طه، ۱۴۰۳ش. [https://pic.ketab.ir/DataBase/bookpdf/03/14031207386.pdf صفحات ابتدایی در سامانه خانه کتاب]<br />
| |
|
| |
| == مقاله‌ها ==
| |
|
| |
| === فارسی ===
| |
|
| |
| # واکاوی دگرسانیِ نگرشیِ مفسران شیعه درباره مفهوم «زینت» در آیۀ 31 سورۀ نور، فرزانه نظری شربیانی و مهدی مهریزی طرقی و مژگان سرشار، فصلنامه پژوهش‌های قرآنی، دوره ۳۰، شماره ۱۱۵، تابستان ۱۴۰۴ش. [https://jqr.isca.ac.ir/article_77835_5d480b116457453482f9fbe90661e92b.pdf متن مقاله را اینجا مطالعه کنید]
| |
| # اعتبارسنجی و تاریخگذاری روایت «المرأةُ عَورَة» در منابع روایی، معصومه ریعان، دو فصلنامه علمی حدیث پژوهی، دوره ۱۷، شماره ۱ - شماره پیاپی ۳۳، بهار و تابستان ۱۴۰۴ش.[https://s-hadith.kashanu.ac.ir/article_115079_f89f6b6e4f02543eda1053211cdb9910.pdf متن مقاله را اینجا مطالعه کنید]
| |
| # تحلیل انتقادی عبارت «صَوتُ المَرأةِ عَورَةٌ» به مثابۀ حدیث و قاعده ای فقهی، نفیسه نیرومند و محسن رفعت و فاطمه ژیان، فصلنامه نشریه پژوهش های فقهی، دوره ۱۹، شماره ۴، زمستان ۱۴۰۲ش.[https://www.ensani.ir/file/download/article/65ccb2040c110-9467-1402-4-4.pdf متن مقاله را اینجا مطالعه کنید]
| |
| # رابطه روایت «النساء عیّ و عوره» و وجوب حجاب شرعی تا قرن پنجم، ناهید طیبی و نعمت الله صفری و مهدی مهریزی، پژوهشنامه علوم حدیث تطبیقی، سال هشتم، شماره ۱۴، بهار و تابستان ۱۴۰۰ش.[https://ensani.ir/file/download/article/1647148736-10528-1400-101.pdf متن مقاله را اینجا مطالعه کنید]
| |
| # بررسی متن شناختی روایت النساء عی و عورة، زهره رجبیان، فصلنامه علمی علوم حدیث، دوره ۲۳، شماره ۸۹، پاییز ۱۳۹۷ش.[https://hadith.riqh.ac.ir/article_12867_f947c5befb832d76c6f18ca27d44cd78.pdf متن مقاله را اینجا مطالعه کنید]
| |
| # تأملی در مسئله حجاب، محسن کدیور، سایت محسن کدیور، ۱۳۹۱ش.[https://kadivar.com/9612/ متن مقاله را اینجا مطالعه کنید]
| |
| #
| |
|
| |
| == سایر منابع ==
| |
|
| |
| # آیا بدن زن عورت است؟، مهدی عسگری، یادداشت اینترنتی در سایت دین آنلاین، شهریور ۱۴۰۵ش.[https://www.dinonline.com/43738/%D8%A8%D8%AF%D9%86-%D8%B2%D9%86-%D8%B9%D9%88%D8%B1%D8%AA/ متن کامل را اینجا مطالعه کنید]
| |
| # نگاه تحقیرآمیز به زن در متون دینی و تأثیرات فرهنگی آن، دکتر محمد نصر اصفهانی، یادداشت اینترنتی در سایت اندیشه ما، ۱۴۰۴ش.[https://andishehma.com/negah-tahghir-amiz-be-zan/ متن کامل را اینجا مطالعه کنید]
| |
| # «المرأة عورة» دلیل معتبری برای تعیین حد پوشش نیست،معصومه ریعان، مصاحبه با خبرگزاری بین‌المللی قرآن -ایکنا، مرداد ۱۴۰۱ش.[https://iqna.ir/fa/news/4075294/%D8%A7%D9%84%D9%85%D8%B1%D8%A3%D8%A9-%D8%B9%D9%88%D8%B1%D8%A9-%D8%AF%D9%84%DB%8C%D9%84-%D9%85%D8%B9%D8%AA%D8%A8%D8%B1%DB%8C-%D8%A8%D8%B1%D8%A7%DB%8C-%D8%AA%D8%B9%DB%8C%DB%8C%D9%86-%D8%AD%D8%AF-%D9%BE%D9%88%D8%B4%D8%B4-%D9%86%DB%8C%D8%B3%D8%AA متن کامل را اینجا مطالعه کنید]
| |