فقه معاصر:پیش‌نویس آیه ۱۱۹ سوره نساء: تفاوت میان نسخه‌ها

Alikhani (بحث | مشارکت‌ها)
Alikhani (بحث | مشارکت‌ها)
خط ۵: خط ۵:
==ترجمه==
==ترجمه==
و سخت گمراهشان کنم و به آرزو (های باطل و دور و دراز) درافکنم و دستور دهم تا گوش حیوانات ببرند (که اینها نصیب بتهاست) و امر کنم تا خلقت خدا را تغییر دهند، و (ای بندگان بدانید) هر کس شیطان را دوست گیرد نه خدا را، سخت زیان کرده زیانی آشکار.
و سخت گمراهشان کنم و به آرزو (های باطل و دور و دراز) درافکنم و دستور دهم تا گوش حیوانات ببرند (که اینها نصیب بتهاست) و امر کنم تا خلقت خدا را تغییر دهند، و (ای بندگان بدانید) هر کس شیطان را دوست گیرد نه خدا را، سخت زیان کرده زیانی آشکار.
== آیات مرتبط ==
آیه ۳۰ سوره روم


==کاربرد در مباحث فقهی==
==کاربرد در مباحث فقهی==
خط ۱۵: خط ۱۸:
=== تغییر جنسیت ===
=== تغییر جنسیت ===
یدالله دوزدوزانی آیه ۱۱۹ سوره نساء را به عنوان دلیل دوم بر حرمت تغییر جنسیت مطرح کرده است. در معنای «خَلْق اللّه» دو معنا مختلف مطرح شده است؛ یکی آنکه به معنای «آفرینش خدا» باشد که ظاهر آیه است و دیگر آنکه به معنای «دین خدا» باشد که اشخاصی نظیر طبرسی، علامه طباطبایی، [[سید ابوالقاسم موسوی خوئی|آیت الله خویی]] آن را پذیرفته  و یا بدان متمایل شده‌اند. دوزدوزانی با رد نظری که خلق الله را به معنای دین خدا دانسته بود، اعلام می‌دارد که علی رغم وجوه مختلف مطرح شده در تفسیر (خلق الله) این آیه نیز بر حرمت تغییر جنسیت مرد به زن و برعکس دلالت دارد.<ref>دوزدوزانی، تغییر جنسیت آری یا نه، ص۳۷-۴۱.</ref>
یدالله دوزدوزانی آیه ۱۱۹ سوره نساء را به عنوان دلیل دوم بر حرمت تغییر جنسیت مطرح کرده است. در معنای «خَلْق اللّه» دو معنا مختلف مطرح شده است؛ یکی آنکه به معنای «آفرینش خدا» باشد که ظاهر آیه است و دیگر آنکه به معنای «دین خدا» باشد که اشخاصی نظیر طبرسی، علامه طباطبایی، [[سید ابوالقاسم موسوی خوئی|آیت الله خویی]] آن را پذیرفته  و یا بدان متمایل شده‌اند. دوزدوزانی با رد نظری که خلق الله را به معنای دین خدا دانسته بود، اعلام می‌دارد که علی رغم وجوه مختلف مطرح شده در تفسیر (خلق الله) این آیه نیز بر حرمت تغییر جنسیت مرد به زن و برعکس دلالت دارد.<ref>دوزدوزانی، تغییر جنسیت آری یا نه، ص۳۷-۴۱.</ref>
[[محسن ملکی]] پس از بیان اصل اولی جواز در حکم تغییر جنسیت، به نقد و بررسی دلایلی می‌پردازد که برای اثبات حرمت تغییر جنسیت مورد استناد قرار گرفته‌اند. یکی از مهم‌ترین دلایل مورد توجه مخالفان، [[آیه ۱۱۹ سوره نساء]] درباره حرمت تغییر در خلق الله است که در آن برخی از اعمال، از جمله تغییر در خلقت الهی، به شیطان نسبت داده شده‌اند. برخی مفسران، تغییر جنسیت را مصداق این تغییر دانسته‌اند. [[محسن ملکی]] اما پس از تحلیل دقیق مفاد آیه، نتیجه می‌گیرد که قدر متیقن این آیه، تغییر در دین خداست، نه هر نوع تغییری در ظاهر انسان.<ref>ملکی، تغییر جنسیت از دیدگاه فقه امامیه، ص۵۸-۷۰.</ref>


=== شبیه‌سازی انسان ===
=== شبیه‌سازی انسان ===
خط ۳۸: خط ۴۳:


=== تغییر مزاج و خوی و خصلت ===
=== تغییر مزاج و خوی و خصلت ===
قرضاوی تغییر مزاج و خوی خصلت در اثر تغییر فعل و انفعالات شیمیایی خون و غُدد را نیز منافی درک و آموزه‌های دینی می‌داند؛ زیرا با این روش طبیعت ممتاز انسانی که اختیار یکی از آن‌ها است، بهم می‌ریزد. درست به خاطر همین حفظ اعتدال طبیعت انسانی است که مسکرات و [[مواد مخدر]] در اسلام حرام شده است. [[آیه ۱۱۹ سوره نساء]] نیز تغییر خلقت را کار پیروان شیطان نامیده است (قرضاوی، دیدگاه‌های فقهی معاصر، ج۱، ص۷۱۳).
قرضاوی تغییر مزاج و خوی خصلت در اثر تغییر فعل و انفعالات شیمیایی خون و غُدد را نیز منافی درک و آموزه‌های دینی می‌داند؛ زیرا با این روش طبیعت ممتاز انسانی که اختیار یکی از آن‌ها است، بهم می‌ریزد. درست به خاطر همین حفظ اعتدال طبیعت انسانی است که مسکرات و [[مواد مخدر]] در اسلام حرام شده است. [[آیه ۱۱۹ سوره نساء]] نیز تغییر خلقت را کار پیروان شیطان نامیده است<ref>قرضاوی، دیدگاه‌های فقهی معاصر، ج۱، ص۷۱۳.</ref>.
 
=== عقیم‌سازی ===
نویسنده می‌گوید برخی با استناد به آیه ۱۱۹ سوره نساء و آیه ۳۰ سوره روم، حکم به حرمت عقیم‌سازی داده‌اند، چرا که عقیم‌سازی را از مصادیق روشن تغییر خلقت الهی و اضلال و گمراه نمودن شیطان می‌دانند.
 
نویسنده در پاسخ بیان می‌کند که عقیم‌سازی غیر از مورد بحث در آیه و در کلام فقهاست. همچنین، تغییر خلقت‌هایی که در جهت سنت‌های باطل شیطان باشد، حرام است، اما عقیم‌سازی با انگیزه‌های عقلایی و مصلحت‌جویانه، از این قاعده خارج است.<ref>محضری، احکام تکلیفی و وضعی جلوگیری از بارداری و عقیم‌سازی در فقه امامیه، ص۵۸- ۶۰.</ref>


== پانویس ==
== پانویس ==
خط ۵۲: خط ۶۲:
* دوزدوزانی، یدالله، تغییر جنسیت آری یا نه، گردآوری: محسن دلیر، قم، آثار امین، ۱۳۹۳ش.
* دوزدوزانی، یدالله، تغییر جنسیت آری یا نه، گردآوری: محسن دلیر، قم، آثار امین، ۱۳۹۳ش.
* قرضاوی، یوسف، دیدگاه‌های فقهی معاصر، ترجمه احمد نعمتی، تهران، نشر احسان، ۱۳۸۰-۱۳۸۹ش.
* قرضاوی، یوسف، دیدگاه‌های فقهی معاصر، ترجمه احمد نعمتی، تهران، نشر احسان، ۱۳۸۰-۱۳۸۹ش.
* ملکی، محسن، تغییر جنسیت از دیدگاه فقه امامیه، مشهد، حوزه علمیه خراسان، ۱۴۰۱ش.
* محضری، فاطمه، احکام تکلیفی و وضعی جلوگیری از بارداری و عقیم‌سازی در فقه امامیه، تهران، برزآفرین، بی‌تا.
* سبحانی، جعفر، استفتائات، قم، مؤسسه امام صادق(ع)، ۱۳۸۹ش.
* سبحانی، جعفر، استفتائات، قم، مؤسسه امام صادق(ع)، ۱۳۸۹ش.
* مؤمن، محمد، [https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/700776 «شبیه‌سازی»]، در مجله فقه، شماره ۴، زمستان ۱۳۸۴ش.
* مؤمن، محمد، [https://www.noormags.ir/view/fa/articlepage/700776 «شبیه‌سازی»]، در مجله فقه، شماره ۴، زمستان ۱۳۸۴ش.