فقه معاصر:پیش‌نویس سید عباس موسویان: تفاوت میان نسخه‌ها

'''سید عباس موسویان''' (۱۳۳۹ش-۱۳۹۹ش) اقتصاددان شیعه، صاحب‌نظر در [[بانکداری اسلامی]] و عضو شورای فقهی مشورتی بانک مرکزی کشور ایران. موسویان را از جمله افراد تاثیرگذار بر قوانین مالی ایران دانسته‌اند.

او دارای آثار علمی بسیاری در زمینه بانکداری اسلامی و ابزارهای مالی اسلامی مانند کتاب‌های [[مبانی مالی اسلامی (کتاب)|مبانی مالی اسلامی]]، [[بازار سرمایه اسلامی (کتاب)|بازار سرمایه اسلامی]]، [[بورس‌بازی در نگاه شریعت (کتاب)|بورس‌بازی در نگاه شریعت]]، [[مبانی فقهی بازار پول و سرمایه (کتاب)|مبانی فقهی بازار پول و سرمایه]]، بانکداری اسلامی؛ مبانی نظری و تجارب عملی و ابزارهای مالی اسلامی (صکوک) است.

استفاده از عقود مبادله‌ای و نقش مهم آن در بانکداری اسلامی، برتری روشها و ابزارهای اسلام محور بجای فقه محور و جواز جریمه دیرکرد را از جمله آراء موسویان در عرصه بانکداری اسلامی برشمرده‌اند.  

سید عباس موسویان، متخصص در زمینه [[فقه اقتصادی]] و صاحب‌نظر در [[بانکداری اسلامی]] و مسائل مالی معرفی شده است.<ref>«پیام تسلیت در پی درگذشت حجت‌الاسلام سیّد عباس موسویان»، سایت دفتر حفظ و نشر اثار آیت الله خامنه‌ای.</ref> فقیهانی چون [[صادق آملی لاریجانی]]، [[علیرضا اعرافی]]، [[احمد مبلغی]] و [[علی‌اکبر رشاد]] به مناسبت درگذشت موسویان، در پیام‌هایی دانش او را در فقه اقتصاد ستوده‌اند.<ref>«گزیده‌‌ای از انبوه پیام‌های تسلیت»، وبسایت پژوهشکده پولی و بانکی بانک مرکزی جمهوری اسلامی ایران.</ref> به گفته محمدجواد توکلی، دانشیار گروه اقتصادی موسسه امام خمینی(ره)، موسویان به مسائل اقتصاد اسلامی نگاه کاربردی داشته و بر رویه برخی قوانین این حوزه تاثیرگذار بوده است. برخی از نقاط تاثیر او چنین است:

 

# طراحی صکوک مختلف برای بازار اوراق بهادار و اصلاح برخی قوانین این بازار.<ref>«سید عباس موسویان؛ گفتارها و مصاحبه‌ها»، ص302-303.</ref>

موسویان در حوزه اقتصاد اسلامی دارای بیشتر از صد اثر (اعم از مشارکتی و شخصی) است.<ref>«مروری بر زندگینامه و فعالیت‌های مرحوم حجت‌ الاسلام‌ و المسلمین سید عباس موسویان»، ص277-278.</ref> از جمله آثار منفرد او می‌توان به کتاب‌های بانکداری اسلامی؛ مبانی نظری و تجارب عملی، ابزارهای مالی اسلامی (صکوک) و [[بازار سرمایه اسلامی (کتاب)|بازار سرمایه اسلامی]] اشاره کرد.<ref>«مروری بر زندگینامه و فعالیت‌های مرحوم حجت‌ الاسلام‌ و المسلمین سید عباس موسویان»، ص277-278.</ref> موسویان برنده جوایز متعددی از جمله جایزه جهانی علوم انسانی اسلامی و جایزه شهید صدر شده بود.<ref>«مروری بر زندگینامه و فعالیت‌های مرحوم حجت‌ الاسلام‌ و المسلمین سید عباس موسویان»، ص277-278.</ref>

موسویان برخلاف نظر کسانی که تحریم ربا را تدریجی می‌دانند، معتقد است قرینه‌ای بر تدریجی‌بودن حرمت ربا وجود ندارد.<ref>موسویان، بازار سرمایه اسلامی، 1391ش، ص166.</ref> به باور او تاریخ نزول آیات ربا با نظریه ربای تدریجی معارض است.<ref>فاضل و نیک‌پور، «نقد دیدگاه استاد موسویان درباره مراحل تشریع حکم ربا در قرآن»، ص۶۱۱-۶۲۴.</ref> موسویان اهداف و حکمت‌های تحریم ربا را گسترش اموری چون روابط خیرخواهانه، مشارکت‌های اقتصادی، معاملات و سرمایه‌گذاری‌های مستقیم دانسته است.<ref>موسویان، ابزارهای مالی اسلامی (صکوک)، ۱۴۰۲ش، ص۲۵۸.</ref>