فقه معاصر:پیشنویس آیه ۳۳ سوره احزاب: تفاوت میان نسخهها
| خط ۲۶: | خط ۲۶: | ||
در مقابل، برخی از فقها مانند [[سید عبدالکریم موسوی اردبیلی]] در رد این استدلال معتقدند که، اولاً، این آیه خطاب به همسران پیامبر(ص) است. ثانیاً، گفتگوی زن و مرد اگر با مراعات مصالح و احکام شرعی باشد، هیج اشکال شرعی ندارد. ثالثاً اگر این استدلال پذیرفته شود باید زنان را در خانه حصر کرد و تصدی آنان نسبت به هر امر اجتماعی را ممنوع شمرد و چنین چیزی بعید بلکه ممتنع است. رابعاً این امر مخالف با سیره رایج در عصر معصومین است که در آن زنان اشتغالات اجتماعی مثل تجارت یا حضور در میدان جنگ برای مداوا و مانند آن داشتهاند.<ref>موسوی اردبیلی، فقه القضاء، ج۱، ص۹۲-۹۳.</ref> | در مقابل، برخی از فقها مانند [[سید عبدالکریم موسوی اردبیلی]] در رد این استدلال معتقدند که، اولاً، این آیه خطاب به همسران پیامبر(ص) است. ثانیاً، گفتگوی زن و مرد اگر با مراعات مصالح و احکام شرعی باشد، هیج اشکال شرعی ندارد. ثالثاً اگر این استدلال پذیرفته شود باید زنان را در خانه حصر کرد و تصدی آنان نسبت به هر امر اجتماعی را ممنوع شمرد و چنین چیزی بعید بلکه ممتنع است. رابعاً این امر مخالف با سیره رایج در عصر معصومین است که در آن زنان اشتغالات اجتماعی مثل تجارت یا حضور در میدان جنگ برای مداوا و مانند آن داشتهاند.<ref>موسوی اردبیلی، فقه القضاء، ج۱، ص۹۲-۹۳.</ref> | ||
پژوهشگران دیگری نیز در رد استدلال به این آیه برای منع قضاوت زنان به این نکات اشاره کردهاند که نمیتوان پذیرفت زنان مطلقا حق بیرون آمدن از خانه را ندارند؛ زیرا برای انجام واجباتی مانند حج حتی بدون اجازه شوهر میتوانند از خانه خارج شوند.<ref>کریمی و مظفری، «نگرشی نو به ادله ناظر به قضاوت زنان در فقه امامیه و رویه عملی حقوق موضوعه ایران»، ص۲۸-۲۹.</ref> و اینکه حکم خانهنشینی مخصوص زنان پیامبر(ص) است و برای دیگر مسلمانان ارشادی است نه الزامی، و اگر فقیهی آن را الزامی بداند باعث محرومیت زن در تمام زمینهها مانند آموزش، پزشکی و ... خواهد شد.<ref>بایبوردی، «مباحث فقهی قضاوت زن»، ص۱۹۰؛ هاشمی شاهرودی، شرط جنسیت در منصبهای ولایی و غیرولایی، ص۲۳۱، ۲۷۹، ۳۴۰، | پژوهشگران دیگری نیز در رد استدلال به این آیه برای منع قضاوت زنان به این نکات اشاره کردهاند که نمیتوان پذیرفت زنان مطلقا حق بیرون آمدن از خانه را ندارند؛ زیرا برای انجام واجباتی مانند حج حتی بدون اجازه شوهر میتوانند از خانه خارج شوند.<ref>کریمی و مظفری، «نگرشی نو به ادله ناظر به قضاوت زنان در فقه امامیه و رویه عملی حقوق موضوعه ایران»، ص۲۸-۲۹.</ref> و اینکه حکم خانهنشینی مخصوص زنان پیامبر(ص) است و برای دیگر مسلمانان ارشادی است نه الزامی، و اگر فقیهی آن را الزامی بداند باعث محرومیت زن در تمام زمینهها مانند آموزش، پزشکی و ... خواهد شد.<ref>بایبوردی، «مباحث فقهی قضاوت زن»، ص۱۹۰؛ هاشمی شاهرودی، شرط جنسیت در منصبهای ولایی و غیرولایی، ص۲۳۱، ۲۷۹، ۳۴۰، ۴۱۳؛ القبانچی، المرأة، المفاهیم و الحقوق، ص۱۹۱-۱۹۲؛ </ref> | ||
== تقلید از زنان == | == تقلید از زنان == | ||
| خط ۳۴: | خط ۳۴: | ||
== حضور اجتماعی و سیاسی زنان == | == حضور اجتماعی و سیاسی زنان == | ||
برخی از فقها و پژوهشگران دینی با استناد به آیات و روایاتی<ref>برای نمونهای نگاه کنید به: صدوق، من لا يحضره الفقيه، ج۴، ص۳۶۴.</ref> ازجمله آیه تبرج حضور اجتماعی و سیاسی زنان و تصدی مناصب سیاسی توسط آنها را مشروع نمیدانند.<ref>برای نمونه نگاه کنید به: آقا ضیاء عراقی، شرح تبصرة المتعلمین، ص۳۱۰.</ref> به گفته آنها، طبق این آیه به زنان امر شده که در خانهها بمانند و مانند دوران جاهلیت در میان مردم ظاهر نشوند و حضور اجتماعی زنان مخالف صریح این آیه است.<ref>نریمانی زمانی، کاوشی نو در مسئله حضور اجتماعی زنان، ص۱۲۳-۱۲۷.</ref> | برخی از فقها و پژوهشگران دینی با استناد به آیات و روایاتی<ref>برای نمونهای نگاه کنید به: صدوق، من لا يحضره الفقيه، ج۴، ص۳۶۴.</ref> ازجمله آیه تبرج حضور اجتماعی و سیاسی زنان و تصدی مناصب سیاسی توسط آنها را مشروع نمیدانند.<ref>برای نمونه نگاه کنید به: آقا ضیاء عراقی، شرح تبصرة المتعلمین، ص۳۱۰.</ref> به گفته آنها، طبق این آیه به زنان امر شده که در خانهها بمانند و مانند دوران جاهلیت در میان مردم ظاهر نشوند و حضور اجتماعی زنان مخالف صریح این آیه است.<ref>نریمانی زمانی، کاوشی نو در مسئله حضور اجتماعی زنان، ص۱۲۳-۱۲۷.</ref> یا مثلا در [[زن و انتخابات (کتاب)|کتاب زن و انتخابات]]، شرکت زنان در انتخابات نافی دستورات قرآن درباره حفظ عفت، حجاب و خانهنشینیِ مورد تأکید در آیاتی چون آیه ۳۳ سوره احزاب دانسته شده است.<ref>مجموعه نویسندگان، زن و انتخابات، ص۷۵-۷۸.</ref> | ||
در مقابل، عدهای از پژوهشگران و نویسندگان در رد استدلال به این آیه بر عدم مشروعیت حضور اجتماعی و سیاسی زنان بر این نکات تأکید کردهاند که، اولا، حکم آیه، به زنان پیامبر(ص) اختصاص دارد،<ref>القبانچی، المرأة، المفاهیم و الحقوق، ص۱۹۱-۱۹۲؛ قرضاوی، دیدگاههای فقهی معاصر، ج۳، ص۷۷.</ref> و این اختصاص باعث میشود که استناد گروه نخست به این آیه اخص از مدعا باشد، ثانیا باتوجه به اختلاف قرائت، معنای لزومِ رعایتِ وقار و سنگینی، بهجای خانه نشینی محتمل است.<ref>نریمانی زمانی، کاوشی نو در مسئله حضور اجتماعی زنان، ص۱۲۳-۱۲۷.</ref> و ثالثا حضور اجتماعی زنان پیامبر در مواردی مانند جهاد و عیادت بیماران<ref>القبانچی، المرأة، المفاهیم و الحقوق، ص۱۹۱-۱۹۲؛ قرضاوی، دیدگاههای فقهی معاصر، ج۳، ص۷۷.</ref> و همچنین خطبههای حضرت فاطمه(س) و حضرت زینب(س) در حوادث صدر اسلام نافی استدلال گروه نخست است.<ref>کریمی و مظفری، «نگرشی نو به ادله ناظر به قضاوت زنان در فقه امامیه و رویه عملی حقوق موضوعه ایران»، ص۲۸-۲۹.</ref> | |||
== خودآرایی == | == خودآرایی == | ||