فقه معاصر:پیشنویس آیه ۳۳ سوره احزاب: تفاوت میان نسخهها
بدون خلاصۀ ویرایش |
بدون خلاصۀ ویرایش |
||
| خط ۱: | خط ۱: | ||
{{نگارش}} | {{نگارش}} | ||
'''آیه ۳۳ سوره احزاب''' خطاب به زنان پیامبر(ص)، آنان را به ماندن در خانه و پرهیز از خودآرایی به شیوهٔ جاهلیت پیشین فرامیخواند. واژه «قَرْنَ» بر وقار، متانت و لزوم توقف در خانه دلالت دارد و «تبرج» به معنای آشکارسازی زینتهای پنهان و رفتاریست که جلب توجه نامحرم کند. اگرچه این حکم ابتدا ویژهٔ همسران پیامبر نازل شد، بیشتر فقهای امامیه آن را با استناد به وحدت ملاک برای همهٔ زنان لازم میدانند. | |||
از این آیه در مباحث فقهی متعددی استفاده شده است؛ ازجمله در قضاوت زنان، مشهور فقها با استدلال به اینکه قضاوت مستلزم خروج از خانه و اختلاط با مردان است، آن را برای زنان جایز نمیدانند. در مقابل، برخی فقها مانند موسوی اردبیلی با اشاره به اختصاص آیه به همسران پیامبر و وجود سیرهٔ عملی زنان در عصر معصومان(ع) در تجارت و مداوای مجروحان، این استدلال را نقد کردهاند و تصدی قضاوت را با رعایت موازین شرعی بلامانع میدانند. همچنین درباره تقلید از زنان، قائلان به شرط ذکوریت مرجع تقلید، با استناد به این آیه، زنان را به دلیل وظیفهٔ خانهداری و پرهیز از خودنمایی، شایستهٔ مرجعیت نمیدانند. در حالی که منتقدان میگویند مقصود آیه خانهنشینی مطلق نیست و امروزه بسیاری از ارتباطات از راه دور امکانپذیر است. | |||
برخی از فقها این آیه را دلیلی بر منع تصدی مناصب سیاسی و حضور در عرصههای عمومی زنان میدانند. اما مخالفان با یادآوری خطبههای حضرت فاطمه(س) و حضرت زینب(س) و نیز فتوای امام خمینی و خامنهای بر وجوب حضور اجتماعی زنان با رعایت حجاب، این برداشت را نادرست میشمارند. خودآرایی، مدلینگ و بازیگری نیز از دیگر مواردی است که بر اساس این آیه به عدم جواز آن به دلیل نهی از خودآرایی، حکم داده شده است؛ البته به این نکته نیز اشاره شده است که در صورت رعایت موازین شرعی و عدم تبرج این امور مانعی ندارد. | |||
برخی این آیه را «ارشادی» دانستهاند نه الزامی محض، و معتقدند که قرائتهای متفاوت از «قَرْنَ» (مانند سنگینی رفتار به جای خانهنشینی) نشان میدهد حکم اصلی، پرهیز از هرگونه جلوهگری جاهلی است نه حبس زنان در خانه. | |||
== توصیه به خانهنشینی و عدم تبرج زنان پیامبر == | == توصیه به خانهنشینی و عدم تبرج زنان پیامبر == | ||
| خط ۱۳: | خط ۲۱: | ||
=== وَقَرْنَ فِي بُيُوتِكُنَّ === | === وَقَرْنَ فِي بُيُوتِكُنَّ === | ||
واژه «قرن» را | واژه «قرن» را بهمعنای وقار، سنگینی و متانت و درباره زنان پیامبر(ص) کنایه از ماندن در خانه دانستهاند.<ref>مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ج۱۷، ص۲۹۰.</ref> بر این اساس گفته شده زنان پيامبر نبايد هر روز در كوچه و بازار روان شوند و در همه مسائل دخالت كنند، تا مبادا بيماردلان از آنان در مسائل سياسى و اجتماعى سوءاستفاده كنند.<ref>رضایی اصفهانی، تفسیر قرآن مهر، ج۱۶، ص۳۴۸.</ref> البته در تفسیر مجمع البیان به نظر دیگری نیز اشاره شده که زنان پیامبر هنگام بیرون آمدن از خانه باید با وقار و متانت رفتار کنند نه اینکه مانند برخی از دیگر زنان، با سبکبازی از خانه خارج شوند.<ref>طبرسی، مجمع البیان، ج۸، ص۵۵۸.</ref> | ||
=== وَلَا تَبَرَّجْنَ تَبَرُّجَ الْجَاهِلِيَّةِ الْأُولَىٰ === | === وَلَا تَبَرَّجْنَ تَبَرُّجَ الْجَاهِلِيَّةِ الْأُولَىٰ === | ||