فقه معاصر:پیشنویس آیه ۱۹۵ سوره بقره: تفاوت میان نسخهها
| خط ۳۴: | خط ۳۴: | ||
=== حرمت تغییر جنسیت === | === حرمت تغییر جنسیت === | ||
یدالله دوزدوزانی از مراجع تقلید شیعه با استناد به آیه تهلکه معتقد بر حرمت تغییر جنسیت است. از نظر او امکان کاربست این آیه در بحث تغییر جنسیت بر اساس معنای تأکیدی برای «باء» ممکن خواهد بود. به نظر او، کلمه «ید» بهمعنای قدرت و استطاعت است، و در نتیجه معنای آیه چنین خواهد بود: «قوای خودتان را هدر ندهید و فاسد و ضایع نسازید». مؤلف با اشاره به قاعده «مخصص نبودن مورد»، اختصاص آیه به بحث جهاد و نهی از به هلاکت انداختن قوای اجتماعی را کنار میگذرد و آن را شامل ضایع نمودن اعضای بدن نیز میداند. در نهایت از نظر او این آیه علاوه بر حرمت تغییر جنسیت، بر حرمت اعمالی نظیر عقیمسازی نیز دلالت میکند و کسی حق ندارد کاری کند که قوا یا اعضای اصلی بدنش از بین برود.<ref>دوزدوزانی، تغییر جنسیت آری یا نه؟، ص۳۳-۴۰.</ref> | یدالله دوزدوزانی از مراجع تقلید شیعه با استناد به آیه تهلکه معتقد بر حرمت [[تغییر جنسیت]] است. از نظر او امکان کاربست این آیه در بحث تغییر جنسیت بر اساس معنای تأکیدی برای «باء» ممکن خواهد بود. به نظر او، کلمه «ید» بهمعنای قدرت و استطاعت است، و در نتیجه معنای آیه چنین خواهد بود: «قوای خودتان را هدر ندهید و فاسد و ضایع نسازید». مؤلف با اشاره به قاعده «مخصص نبودن مورد»، اختصاص آیه به بحث جهاد و نهی از به هلاکت انداختن قوای اجتماعی را کنار میگذرد و آن را شامل ضایع نمودن اعضای بدن نیز میداند. در نهایت از نظر او این آیه علاوه بر حرمت تغییر جنسیت، بر حرمت اعمالی نظیر عقیمسازی نیز دلالت میکند و کسی حق ندارد کاری کند که قوا یا اعضای اصلی بدنش از بین برود.<ref>دوزدوزانی، تغییر جنسیت آری یا نه؟، ص۳۳-۴۰.</ref> | ||
=== اهدای عضو === | |||
نویسنده [[مبانی فقهی اهدای عضو (کتاب)|کتاب مبانی فقهی اهدای عضو]] به دو دیدگاه درباره سلطه مطلق و سلطه محدود انسان بر تصرفات در بدن خود اشاره میکند. او برای اثبات محدودیت تسلط انسان بر تصرف در بدن خود به آیه ۱۹۵ سوره بقره استدلال کرده است. او همچنین به روایاتی ذیل این آیه اشاره میکند که به انسان اجازه میدهند فقط در صورت ضرورت و نیاز، در بدن خود تصرف کند؛ ازجمله روایتی از امام رضا (ع) را در مورد پذیرش ولایتعهدی به خاطر جلوگیری از هلاکت نفس نقل میکند<ref>صدوق، عیون اخبار الرضا، ص۲۹.</ref> و ادعا میکند که روایت به صراحت بیان میکند که انسان به طور کلی حق ندارد به نفس خود ضرر برساند، مگر در موارد اکراه و اضطرار که جان یا حیثیت او در معرض خطر جدی قرار میگیرد.<ref>رضایی، مبانی فقهی اهدای عضو، ص۴۰-۴۱.</ref> | |||
== پانویس == | == پانویس == | ||
| خط ۴۳: | خط ۴۶: | ||
مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، تهران، دارالکتب الاسلامیة، ۱۳۷۴ش. | مکارم شیرازی، ناصر، تفسیر نمونه، تهران، دارالکتب الاسلامیة، ۱۳۷۴ش. | ||
صدوق، محمد بن علی، عیون اخبار الرضا، مؤسسة الاعلمی للمطبوعات، بیروت، ۱۴۰۴ق. | |||
دوزدوزانی، یدالله، تغییر جنسیت آری یا نه؟، قم، نشر آثار امین، ۱۳۸۷ش. | دوزدوزانی، یدالله، تغییر جنسیت آری یا نه؟، قم، نشر آثار امین، ۱۳۸۷ش. | ||
رضایی، مریم، مبانی فقهی اهدای عضو، تهران، نشر بیکران دانش، ۱۳۹۵ش. | |||
مجلسی، محمدباقر، بحارالانوار، بیروت، دار احیاء التراث العربی، ۱۴۰۳ق. | مجلسی، محمدباقر، بحارالانوار، بیروت، دار احیاء التراث العربی، ۱۴۰۳ق. | ||