دفاع از میهن (منابع مطالعاتی)
دفاع از میهن به معنای حفاظت از سرزمین، جان، مال و ناموس مسلمانان در برابر تهدیدات و تجاوزات خارجی است. این موضوع در فقه معاصر ذیل مباحث جهاد دفاعی، بررسی میشود و بهعنوان یکی از ضروریات فقه اسلام شناخته میشود. در عصر حاضر، این موضوع با چالشهایی مانند دفاع سایبری، دفاع اقتصادی و دیپلماسی دفاعی مواجه است که فقهای معاصر به تبیین احکام آن پرداختهاند.
در باره ی دفاع از میهن پرسشهایی پیشروی فقه معاصر مطرح است از جمله: آیا دفاع از میهن غیراسلامی نیز واجب است؟ حکم دفاع از میهن در عصر غیبت چگونه است؟ مصادیق دفاع از میهن در دوران معاصر بر چه مواردی صادق خواهد بود؟
دفاع از میهن با مفاهیمی مانند جهاد، فقه روابط بینالملل، ولایت فقیه و اقتصاد مقاومتی ارتباط وثیق دارد. مشهور فقهای شیعه و سنی دفاع از میهن را واجب کفایی دانستهاند و در شرایط هجوم دشمن به بلاد اسلام، این وجوب به وجوب عینی تبدیل میشود. درباره دفاع، جهاد و...، کتابها، مقالات و پژوهشهای متعددی ازجمله (جهاد و دفاع در اسلام، دفاع از مظلومین دیگر کشورها در فقه شیعه، مبانی فقهی دفاع از سرزمین های اسلامی، وجوب دفاع مشروع از نگاه فریقین و.......) منتشر شده است، ولی درباره دفاع از میهن بصورت اختصاصی و مکتوب کار نکردهاند، بلکه گریزی به آن زده و مطالبی کلی آوردهاند؛ به همین دلیل این موضوع نیازمند پژوهش بیشتر است.