دفاع از میهن (منابع مطالعاتی)
دفاع از میهن به معنای حفاظت از سرزمین، جان، مال و ناموس مسلمانان در برابر تهدیدات و تجاوزات خارجی است. این موضوع در فقه معاصر ذیل مباحث جهاد دفاعی، بررسی میشود و بهعنوان یکی از ضروریات فقه اسلام شناخته میشود. در عصر حاضر، این موضوع با چالشهایی مانند دفاع سایبری، دفاع اقتصادی و دیپلماسی دفاعی مواجه است که فقهای معاصر به تبیین احکام آن پرداختهاند.
در باره ی دفاع از میهن پرسشهایی پیشروی فقه معاصر مطرح است از جمله: آیا دفاع از میهن غیراسلامی نیز واجب است؟ حکم دفاع از میهن در عصر غیبت چگونه است؟ مصادیق دفاع از میهن در دوران معاصر بر چه مواردی صادق خواهد بود؟
دفاع از میهن با مفاهیمی مانند جهاد، فقه روابط بینالملل، ولایت فقیه و اقتصاد مقاومتی ارتباط وثیق دارد. مشهور فقهای شیعه و سنی دفاع از میهن را واجب کفایی دانستهاند و در شرایط هجوم دشمن به بلاد اسلام، این وجوب به وجوب عینی تبدیل میشود. درباره دفاع، جهاد و...، کتابها، مقالات و پژوهشهای متعددی منتشر شده است، ولی دربارهی دفاع از میهن بصورت اختصاصی و مکتوب کاری صورت نگرفته است، بلکه در کتابهای جهاد و دفاع در اسلام اثر سپاه پاسداران انقلاب اسلامی، دفاع از مظلومین دیگر کشورها در فقه شیعه اثر محمدباقر اسعدی همچنین در مقالات متعددی مانند واکاوی منع تسلط کفار بر ممالک اسلامی با نگاه بر اندیشه سیاسی امام خمینی (ره) اثر عوضعلی میرزایی، وجوب دفاع مشروع از نگاه فریقین اثر حجت الاسلام یعقوبعلی برجی، مبانی فقهی دفاع از سرزمین های اسلامی اثر سید جواد ورعی و.....گریزی به آن زده شده و مطالبی کلی و مختصر آوردهاند؛ به همین دلیل این موضوع نیازمند پژوهش بیشتر است.