فقه معاصر:پیش‌نویس آیه ۹۰ سوره نحل: تفاوت میان نسخه‌ها

Salehi (بحث | مشارکت‌ها)
Salehi (بحث | مشارکت‌ها)
بدون خلاصۀ ویرایش
خط ۱: خط ۱:
'''آیه ۹۰ سوره نحل''' از جامع‌ترین آیات قرآن در زمینه مسائل اجتماعی و اخلاقی به شمار می‌رود که شامل شش فرمان اساسی در دو بخش ماموربه و منهی عنه است. در بخش اوّل، خداوند به سه امر عدل، احسان و ایتاء ذی‌القربی (بخشش به خویشاوندان) فرمان می‌دهد و در بخش دوم، از سه پدیده فحشا، منکر و بغی (ستمگری) نهی می‌کند.
این آیه در مسائل فقهی متعددی کاربرد دارد: از جمله مستند [[قاعده فقهی عدالت]]، مبانی محدودیت آزادی در چارچوب عدل و مصلحت، لزوم کمک خویشان در مسئله ازدواج ذیل عنوان نفقه و نیز اصل اولیه بر ممنوعیت تنبیه بدنی کودکان.
== جامع‌ترین آیه در زمینه مسائل اجتماعی ==
== جامع‌ترین آیه در زمینه مسائل اجتماعی ==
آیه ۹۰ سوره نحل که با نام آیه احسان نیز شهرت یافته،<ref>خراسانی، «آیات نامدار»، ص۳۶۶.</ref> از جامع‌ترین آیات قرآن در زمینه مسائل اجتماعی و اخلاقی دانسته شده است.<ref>طبرسی، مجمع البیان، ج۶، ص۵۸۶؛ مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ج۱۱، ص۳۶۶.</ref> خداوند در این آیه به رعایت عدالت، احسان و نیکی به مردم و ادای حق خویشان امر کرده و در مقابل از فحشا، گناه و ظلم به دیگران نهی کرده است.<ref>مغنیه، تفسیر الکاشف، ج۴، ص۸۴۴؛ رضایی اصفهانی، تفسیر قرآن مهر، ج۱۱، ص۳۱۰-۳۱۱.</ref> [[علامه طباطبایی]] سه حکم اول را مهم‌ترین احکامی دانسته که اساس اجتماع بشری با آن استوار می‌شود و به ترتیب اهمیت چیده شده‌اند.<ref>طباطبایی، المیزان، ج۱۲، ص۳۳۰.</ref> همچنین گفته شده رعایت عدالت بر اساس این آیه یکی از واجبات الهی است که همه انسان‌ها مخاطب آن هستند.<ref>مدرسی، من هدی القرآن، ج۶، ص۱۱۵.</ref> ذیل این آیه همچنین گفته شده که خداوند خود اولین آمر به معروف و ناهی از منکر بوده است.<ref>رضایی اصفهانی، تفسیر قرآن مهر، ج۱۱، ص۳۱۰-۳۱۲؛ قرائتی، تفسر نور، ج۴، ص۵۷۰-۵۷۱.</ref>
آیه ۹۰ سوره نحل که با نام آیه احسان نیز شهرت یافته،<ref>خراسانی، «آیات نامدار»، ص۳۶۶.</ref> از جامع‌ترین آیات قرآن در زمینه مسائل اجتماعی و اخلاقی دانسته شده است.<ref>طبرسی، مجمع البیان، ج۶، ص۵۸۶؛ مکارم شیرازی، تفسیر نمونه، ج۱۱، ص۳۶۶.</ref> خداوند در این آیه به رعایت عدالت، احسان و نیکی به مردم و ادای حق خویشان امر کرده و در مقابل از فحشا، گناه و ظلم به دیگران نهی کرده است.<ref>مغنیه، تفسیر الکاشف، ج۴، ص۸۴۴؛ رضایی اصفهانی، تفسیر قرآن مهر، ج۱۱، ص۳۱۰-۳۱۱.</ref> [[علامه طباطبایی]] سه حکم اول را مهم‌ترین احکامی دانسته که اساس اجتماع بشری با آن استوار می‌شود و به ترتیب اهمیت چیده شده‌اند.<ref>طباطبایی، المیزان، ج۱۲، ص۳۳۰.</ref> همچنین گفته شده رعایت عدالت بر اساس این آیه یکی از واجبات الهی است که همه انسان‌ها مخاطب آن هستند.<ref>مدرسی، من هدی القرآن، ج۶، ص۱۱۵.</ref> ذیل این آیه همچنین گفته شده که خداوند خود اولین آمر به معروف و ناهی از منکر بوده است.<ref>رضایی اصفهانی، تفسیر قرآن مهر، ج۱۱، ص۳۱۰-۳۱۲؛ قرائتی، تفسر نور، ج۴، ص۵۷۰-۵۷۱.</ref>